\documentstyle[12pt,multicol,itrans]{article} #include=ijag.inc \portraitwide \parindent=0pt % no indents \let\usedvng=\normaldvng \pagenumbering{itrans} %@@1 % File name : raamagiitaa.itx %-------------------------------------------- % Text title : raamagiitaa % Author : veda vyaasa (traditionally ascribed) % Language : sanskrit % Subject : philosophy/religion % Description/comments : vedaanta philosophy,'shruti-saara-sangraha',in the form of % a conversation between Rama and Laxmana (as reported by Lord % Parameshvara to Parvati).It is in the 5th chapter of the % Uttare-Khanda of Adhyatma Ramayana.Laxmana's doubts about % Rama's action to send Sita to an ashrama during her pregnancy % is the occasion for this conversation. % % Transliterated by : Sunder Hattangadi % Proofread by : Sunder Hattangadi % Latest update : Dec. 17, 1997 % Send corrections to : sunderh@hotmail.com % % Special Instructions : i1h.hdr, ijag.inc, itrans.sty, multicol.sty, % Transliteration scheme: ITRANS 5.1 % Site access : ftp://jaguar.cs.utah.edu/private/sanskrit/index.html %----------------------------------------------------- % The text is to be used for personal studies and research only. % Any use for commercial purpose is prohibited as a 'gentleman's' agreement. %@@1 % % Please ignore the following commands upto #indian and others with \ mark, % which are needed for devanaagarii output and formatting. \begin{document} #indian \centerline{\hugedvng .. shriiraamagiitaa ..} \medskip\hrule##\begin{multicols}{2}\obeyspaceslines## %----------------------------------------------- shriimahaadeva uvaacha .. tato jaganmaN^galamaN^galaatmanaa vidhaaya raamaayaNakiirtimuttamaam.h . chachaara puurvaacharitaM raghuuttamo raajarshhivaryairabhisevitaM yathaa .. 1.. saumitriNaa pR^ishhTa udaarabuddhinaa raamaH kathaaH praaha puraataniiH shubhaaH . raaGYaH pramattasya nR^igasya shaapato dvijasya tiryaktvamathaaha raaghavaH .. 2.. kadaachidekaanta upasthitaM prabhuM raamaM ramaalaalitapaadapaN^kajam.h . saumitriraasaaditashuddhabhaavanaH praNamya bhaktyaa vinayaanvito.abraviit.h .. 3.. tvaM shuddhabodho.asi hi sarvadehinaa\- maatmaasyadhiisho.asi niraakR^itiH svayam.h . pratiiyase GYaanadR^ishaaM mahaamate paadaabjabhR^iN^gaahitasaN^gasaN^ginaam.h .. 4.. ahaM prapanno.asmi padaambujaM prabho bhavaapavargaM tava yogibhaavitam.h . yathaaJNjasaaGYaanamapaaravaaridhiM sukhaM tarishhyaami tathaanushaadhi maam.h .. 5.. shrutvaatha saumitravacho.akhilaM tadaa praaha prapannaartiharaH prasannadhiiH . viGYaanamaGYaanatamaHprashaantaye shrutiprapannaM kshitipaalabhuushhaNaH .. 6.. shriiraamachandra uvaacha .. aadau svavarNaashramavarNitaaH kriyaaH kR^itvaa samaasaaditashuddhamaanasaH . samaapya tatpuurvamupaattasaadhanaH samaashrayetsadgurumaatmalabdhaye .. 7.. kriyaa shriirodbhavaheturaadR^itaa priyaapriyau tau bhavataH suraagiNaH . dharmetarau tatra punaH shariirakam.h punaH kriyaa chakravadiiryate bhavaH .. 8.. aGYaanamevaasya hi muulakaaraNaM taddhaanamevaatra vidhau vidhiiyate . vidyaiva tannaashavidhau paTiiyasii na karma tajjaM savirodhamiiritam.h .. 9.. naaGYaanahaanirna cha raagasaMkshayo bhavettataH karma sadoshhamudbhavet.h . tataH punaH saMsR^itirapyavaaritaa tasmaadbudho GYaanavichaaravaanbhavet.h .. 10.. nanu kriyaa vedamukhena choditaa tathaiva vidyaa purushhaarthasaadhanam.h . kartavyataa praaNabhR^itaH prachoditaa vidyaasahaayatvamupaiti saa punaH .. 11.. karmaakR^itau doshhamapi shrutirjagau tasmaatsadaa kaaryamidaM mumukshuNaa . nanu svatantraa dhruvakaaryakaariNii vidya na kiJNchinmanasaapyapekshate .. 12.. na satyakaaryo.api hi yadvadadhvaraH prakaaN^kshate.anyaanapi kaarakaadikaan.h . tathaiva vidyaa vidhitaH prakaashitai\- rvishishhyate karmabhireva muktaye .. 13.. kechidvadantiiti vitarkavaadina\- stadapyasadR^ishhTavirodhakaaraNaat.h . dehaabhimaanaadabhivardhate kriyaa vidyaa gataahaN^kR^ititaH prasidhdyati .. 14.. vishuddhaviGYaanavirochanaaJNchitaa vidyaatmavR^ittishcharameti bhaNyate . udeti karmaakhilakaarakaadibhi\- rnihanti vidyaakhilakaarakaadikam.h .. 15.. tasmaattyajetkaaryamasheshhataH sudhii\- rvidyaavirodhaanna samuchchayo bhavet.h .. aatmaanusandhaanaparaayaNaH sadaa nivR^ittasarvendriyavR^ittigocharaH .. 16.. yaavachchhaariiraadishhu maayayaatmadhii\- staavadvidheyo vidhivaadakarmaNaam.h . netiiti vaakyairakhilaM nishhidhya tat.h GYaatvaa paraatmaanamatha tyajetkriyaaH .. 17.. yadaa paraatmaatmavibhedabhedakaM viGYaanamaatmanyavabhaati bhaasvaram.h . tadaiva maayaa praviliiyate.aJNjasaa sakaarakaa kaaraNamaatmasaMsR^iteH .. 18.. shrutipramaaNaabhivinaashitaa cha saa kathaM bhavishhatyapi kaaryakaariNii . viGYaanamaatraadamalaadvitiiyata\- stasmaadavidyaa na punarbhavishhyati .. 19.. yadi sma nashhTaa na punaH prasuuyate kartaahamasyeti matiH kathaM bhavet.h . tasmaatsvatantraa na kimapyapekshate vidya vimokshaaya vibhaati kevalaa .. 20.. saa taittiriiyashrutiraaha saadaraM nyaasaM prashastaakhilakarmaNaaM sphuTam.h . etaavadityaaha cha vaajinaaM shruti\- rGYaanaM vimokshaaya na karma saadhanam.h .. 21.. vidyaasamatvena tu darshitastvayaa kraturna dR^ishhTaanta udaahR^itaH samaH . phalaiH pR^ithaktvaadbahukaarakaiH kratuH saMsaadhyate GYaanamato viparyayam.h .. 22.. sapratyavaayo hyahamityanaatmadhii\- raGYaprasiddhaa na tu tattvadarshinaH . tasmaadbudhaistyaajyamavikriyaatmabhi\- rvidhaanataH karma vidhiprakaashitam.h .. 23.. shraddhaanvitastattvamasiiti vaakyato guroH prasaadaadapi shuddhamaanasaH . viGYaaya chaikaatmyamathaatmajiivayoH sukhii bhavenmerurivaaprakampanaH .. 24.. aadau padaarthaavagatirhi kaaraNaM vaakyaarthaviGYaanavidhau vidhaanataH . tattvampadaarthau paramaatmajiivakaa\- vasiiti chaikaatmyamathaanayorbhavet.h .. 25.. pratyakparokshaadi virodhamaatmano\- rvihaaya saN^gR^ihya tayoshchidaatmataam.h . saMshodhitaaM lakshaNayaa cha lakshitaaM GYaatvaa svamaatmaanamathaadvayo bhavet.h .. 26.. ekaatmakatvaajjahatii na sambhave\- ttathaajahallakshaNataa virodhataH . so.ayampadaarthaaviva bhaagalakshaNaa yujyeta tattvampadayoradoshhataH .. 27.. rasaadipaJNchiikR^itabhuutasambhavaM bhogaalayaM duHkhasukhaadikarmaNaam.h . shariiramaadyantavadaadikarmajaM maayaamayaM sthuulamupaadhimaatmanaH .. 28.. suukshmaM manobuddhidashendriyairyutaM praaNairapaJNchiikR^itabhuutasambhavam.h . bhoktuH sukhaaderanusaadhanaM bhavet.h shariiramanyadviduraatmano budhaaH .. 29.. anaadyanirvaachyamapiiha kaaraNaM maayaapradhaanaM tu paraM shariirakam.h . upaadhibhedaattu yataH pR^ithaksthitaM svaatmaanamaatmanyavadhaarayetkramaat.h .. 30.. kosheshhvayaM teshhu tu tattadaakR^iti\- rvibhaati saN^gaatsphatikopalo yathaa . asaN^garuupo.ayamajo yato.advayo viGYaayate.asminparito vichaarite .. 31.. buddhestridhaa vR^ittirapiiha dR^ishyate svapnaadibhedena guNatrayaatmanaH . anyonyato.asminvyabhichaarito mR^ishhaa nitye pare brahmaNi kevale shive .. 32.. dehendriyapraaNamanashchidaatmanaaM saN^ghaadajastraM parivartate dhiyaH . vR^ittistamomuulatayaaGYalakshaNaa yaavadbhavettaavadasau bhavodbhavaH .. 33.. netipramaaNena niraakR^itaakhilo hR^idaa samaasvaaditachid.hghanaamR^itaH . tyajedasheshhaM jagadaattasadrasaM piitvaa yathaambhaH prajahaati tatphalam.h .. 34.. kadaachidaatmaa na mR^ito na jaayate na kshiiyate naapi vivardhate.anavaH . nirastasarvaatishayaH sukhaatmakaH svayaMprabhaH sarvagato.ayamadvayaH .. 35.. evaMvidhe GYaanamaye sukhaatmake kathaM bhavo duHkhamayaH pratiiyate . aGYaanato.adhyaasavashaatprakaashate GYaane viliiyeta virodhataH kshaNaat.h .. 36.. yadanyadanyatra vibhaavyate bhramaa\- dadhyaasamityaahuramuM vipashchitaH . asarpabhuute.ahivibhaavanaM yathaa rajjvaadike tadvadapiishvare jagat.h .. 37.. vikalpamaayaarahite chidaatmake\- .ahaN^kaara eshha prathamaH prakalpitaH . adhyaasa evaatmani sarvakaaraNe niraamaye brahmaNi kevale pare .. 38.. ichchhaadiraagaadi sukhaadidharmikaaH sadaa dhiyaH saMsR^itihetavaH pare . yasmaatprasuptau tadabhaavataH paraH sukhasvaruupeNa vibhaavyate hi naH .. 39.. anaadyavidyodbhavabuddhibimbito jiivaprakaasho.ayamitiiryate chitaH . aatmaadhiyaH saakshitayaa pR^ithaksthito budhdyaaparichchhinnaparaH sa eva hi .. 40.. chidbimbasaakshyaatmadhiyaaM prasaN^gata\- stvekatra vaasaadanalaaktalohavat.h . anyonyamadhyaasavashaatpratiiyate jaDaajaDatvaM cha chidaatmachetasoH .. 41.. guroH sakaashaadapi vedavaakyataH saJNjaatavidyaanubhavo niriikshya tam.h . svaatmaanamaatmasthamupaadhivarjitaM tyajedasheshhaM jaDamaatmagocharam.h .. 42.. prakaasharuupo.ahamajo.ahamadvayo\- .asakR^idvibhaato.ahamatiiva nirmalaH . vishuddhaviGYaanaghano niraamayaH sampuurNa aanandamayo.ahamakriyaH .. 43.. sadaiva mukto.ahamachintyashaktimaa\- natiindriyaGYaanamavikriyaatmakaH . anantapaaro.ahamaharnishaM budhai\- rvibhaavito.ahaM hR^idi vedavaadibhiH .. 44.. evaM sadaatmaanamakhaNDitaatmanaa vichaaramaaNasya vishuddhabhaavanaa . hanyaadavidyaamachireNa kaarakai rasaayanaM yadvadupaasitaM rujaH .. 45.. vivikta aasiina upaaratendriyo vinirjitaatmaa vimalaantaraashayaH . vibhaavayedekamananyasaadhano viGYaanadR^ikkevala aatmasaMsthitaH .. 46.. vishvaM yadetatparamaatmadarshanaM vilaapayedaatmani sarvakaaraNe . puurNashchidaanandamayo.avatishhThate na veda baahyaM na cha kiJNchidaantaram.h .. 47.. puurvaM samaadherakhilaM vichintaye\- doN^kaaramaatraM sacharaacharaM jagat.h . tadeva vaachyaM praNavo hi vaachako vibhaavyate.aGYaanavashaanna bodhataH .. 48.. akaarasaMGYaH purushho hi vishvako hyukaarakastaijasa iiryate kramaat.h . praaGYo makaaraH paripaThyate.akhilaiH samaadhipuurvaM na tu tattvato bhavet.h .. 49.. vishvaM tvakaaraM purushhaM vilaapaye\- dukaaramadhye bahudhaa vyavasthitam.h . tato makaare pravilaapya taijasaM dvitiiyavarNaM praNavasya chaantime .. 50.. makaaramapyaatmani chidghane pare vilaapayetpraaGYamapiiha kaaraNam.h . so.ahaM paraM brahma sadaa vimuktima\- dviGYaanadR^iN^ mukta upaadhito.amalaH .. 51.. evaM sadaa jaataparaatmabhaavanaH svaanandatushhTaH parivismR^itaakhilaH . aaste sa nityaatmasukhaprakaashakaH saakshaadvimukto.achalavaarisindhuvat.h .. 52 .. evaM sadaabhyastasamaadhiyogino nivR^ittasarvendriyagocharasya hi . vinirjitaasheshhariporahaM sadaa dR^ishyo bhaveyaM jitashhaDguNaatmanaH .. 53.. dhyaatvaivamaatmaanamaharnishaM muni\- stishhThetsadaa muktasamastabandhanaH . praarabdhamashnannabhimaanavarjito mayyeva saakshaatpraviliiyate tataH .. 54.. aadau cha madhye cha tathaiva chaantato bhavaM viditvaa bhayashokakaaraNam.h . hitvaa samastaM vidhivaadachoditaM bhajetsvamaatmaanamathaakhilaatmanaam.h .. 55.. aatmanyabhedena vibhaavayannidaM bhavatyabhedena mayaatmanaa tadaa . yathaa jalaM vaarinidhau yathaa payaH kshiire viyadvyomnyanile yathaanilaH .. 56.. itthaM yadiiksheta hi lokasaMsthito jaganmR^ishhaiveti vibhaavayanmuniH . niraakR^itatvaachchhrutiyuktimaanato yathendubhedo dishi digbhramaadayaH .. 57.. yaavanna pashyedakhilaM madaatmakaM taavanmadaaraadhanatatparo bhavet.h . shraddhaaluratyuurjitabhaktilakshaNo yastasya dR^ishyo.ahamaharnishaM hR^idi .. 58.. rahasyametachchhrutisaarasaN^grahaM mayaa vinishchitya tavoditaM priya . yastvetadaalochayatiiha buddhimaan.h sa muchyate paatakaraashibhiH kshaNaat.h .. 59.. bhraataryadiidaM paridR^ishyate jaga\- nmaayaiva sarvaM parihR^itya chetasaa . madbhaavanaabhaavitashuddhamaanasaH sukhii bhavaanandamayo niraamayaH .. 60.. yaH sevate maamaguNaM guNaatparaM hR^idaa kadaa vaa yadi vaa guNaatmakam.h . so.ahaM svapaadaaJNchitareNubhiH spR^ishan.h punaati lokatritayaM yathaa raviH .. 61.. viGYaanametadakhilaM shrutisaaramekaM vedaantavedacharaNena mayaiva giitam.h . yaH shraddhayaa paripaThedgurubhaktiyukto madruupameti yadi madvachaneshhu bhaktiH .. 62.. ##\end{multicols}## \centerline{.. iti shriimadadhyaatmaraamaayaNe umaamaheshvarasaMvaade uttarakaaNDe paJNchamaH sargaH ..} #endindian \obeyspaceslines\medskip\hrule {\rm Please send corrections to Sunder Hattangadi (sunderh@hotmail.com)} {\rm Last updated \today} \end{document}