% Text title : Ramarahasya Upanishad with Commentary by Upanishadbrahmayogin % File name : rAmarahasyopaniShatsavyAkhyA.itx % Category : upanishhat, raama, upaniShat, rAma, atharvaveda, vyAkhyA % Location : doc\_upanishhat % Author : Vedic tradition % Transliterated by : Mrityunjay Pandey % Proofread by : Mrityunjay Pandey % Description-comments : 54 / 108; Atharva Veda - Vaishnava upanishad % Latest update : October 30, 2025 % Send corrections to : sanskrit at cheerful dot c om % % This text is prepared by volunteers and is to be used for personal study % and research. The file is not to be copied or reposted for promotion of % any website or individuals or for commercial purpose without permission. % Please help to maintain respect for volunteer spirit. % \documentstyle[11pt,multicol,itrans]{article} #include=ijag.inc #endwordvowel=.h \portraitwide \parindent=100pt \let\usedvng=\Largedvng % for 1 column \pagenumbering{itrans} \def\engtitle#1{\hrule\medskip\centerline{\LARGE #1}} \def\itxtitle#1{\medskip\centerline{\LARGEdvng #1}\medskip\hrule} \def\endtitles{\medskip\obeyspaceslines} %% \begin{document} \engtitle{.. Ramarahasyopanishat Savyakhya ..}## \itxtitle{.. rAmarahasyopaniShat savyAkhyA ..}##\endtitles ## OM bhadraM karNebhiH shruNuyAma devAH | bhadraM pashyemAkShabhiryajatrAH | sthiraira~NgaistuShTuvAMsastanUbhirvyashema devahitaM yadAyuH | svasti na indro vR^iddhashravAH | svasti naH pUShA vishvavedAH | svasti nastArkShyo ariShTanemiH | svasti no bR^ihaspatirdadhAtu || OM shAntiH shAntiH shAntiH || \section{prathamo.adhyAyaH} rAmasya brahmatArakatvaM sanakAdyA yogivaryA anye cha R^iShayastathA | prahlAdAdyA viShNubhaktA hanUmantamathAbruvan || 1|| vAyuputra mahAbAho kiM tattvaM brahmavAdinAm | purANeShvaShTAdashasu smR^itiShvaShTAdashasvapi || 2|| chaturvedeShu shAstreShu vidyAsvAdhyAtmike.api cha | sarveShu viShNvabhidhAneShu vighnasUryeshashaktiShu || 3|| eteShu madhye kiM tattvaM kathaya tvaM mahAbala || 4|| hanUmAn hovAcha\- bho yogIndrAshcha R^iShayo viShNubhaktAstathaiva cha | shR^iNudhvaM mAmakIM vAchaM bhavabandhavinAshinIm || 5|| eteShu chaiva sarveShu tattvaM cha brahma tArakam | rAma eva paraM brahma rAma eva paraM tapaH | rAma eva paraM tattvaM shrIrAmo brahma tArakam || 6|| kaivalyashrIsvarUpeNa rAjamAnaM maho.avyayam | pratiyogivinirmuktaM shrIrAmapadamAshraye || iha svalu atharvaNapravibhakteyaM shrIrAmarahasyopaniShat shrIrAmamantrayantrasAdhanaprapa~nchanapUrvakaM shrIrAmatattvaparyavasannA vijayate | asyAH sa~NkShepato vivaraNamArabhyate | sanakAdimunivR^indaprahlAdAdibhAgavatakadambapavanAtmajaprashnaprativachanarUpeyamAkhyAyikA vidyAstutyarthA, jAtamAtreNa viditatattvaiH sanakaprahlAdAdibhirapi iyaM pR^iShTA paramashivAvatArapavanAtmajena prokteti | AkhyAyikAmavatArayati\-sanakAdyA iti || 1|| kimiti? vAyuputreti | vAyuputretyAdiprashnato hanUmataH sarvavittvamavagamyate || 2\-4|| tatkR^itaprashnottaraM hanUmAn hovAcha | kimiti? bho iti | bhavabandhavinAshinIm\-svAj~nalokasya, bhavatAM kR^itArthatvAt || 5|| sarveShu viShNvabhidhAneShu vighnasUryeshashaktibhedeShu eteShu vedashAstrapurANAdiShu arthato vichAriteShu satsu atha svAtiriktakalanA.apahnavasiddhaM yadbrahmamAtraM niShpratiyogikamavashiShyate tadevAyamityAha\-rAma eveti | svAtiriktakalanA.asambhavaprabodhasiddhaniShpratiyogikabrahmamAtratayA rAjate mahIyate iti rAma eva paraM utkR^iShTaM brahma svamAtratayA sadopabR^iMhaNAt, rAma eva paraM utkR^iShTaM tapaH tanmAtraj~nAnamityarthaH | rAma eva paraM tattvaM svayAthAtmyaM svayamevetyarthaH | pratyagabhinnabrahmarUpeNa shrIrAmo brahma tArakaM bhrUmadhyatArakayogalakShitatvAt | yadvA\-shrIrAmasya brahmatArakalakShyaturyaturIyarUpatvAt brahmatapastattvatArakabodhyaM rAmAkhyaM brahmaiva svAj~nAdidR^iShTimohe satyasati niShpratiyogikaM svamAtramavashiShyata ityarthaH || 6|| rAmasya a~NgAni vAyuputrAdIni vAyuputreNoktAste yogIndrA R^iShayo viShNubhaktA hanUmantaM paprachChuH\-rAmasyA~NgAni no brUhIti || 7|| hanUmAn hovAcha\-vAyuputraM vighneshaM vANIM durgAM kShetrapAlakaM sUryaM chandraM nArAyaNaM nArasiMhaM vAsudevaM vArAhaM tatsarvAn mantrAn sItAM lakShmaNaM shatrughnaM bharataM vibhIShaNaM sugrIvama~NgadaM jAmbavantaM praNavametAn rAmasyA~NgAni jAnIthAH | tAnya~NgAni vinA rAmo vighnakaro bhavati || 8|| evaM vAyuputrAt nirvisheShabrahmatattvamavagamya munayo hR^iShTAH santaH svAj~nalokAnukampayA nirvisheShabrahmAptyupAyasavisheShaM brahma tada~NgAni cha pR^ichChantItyAha\-vAyuputreNeti | paprachChuH\-kimiti? rAmasyeti | paritrANAya sAdhUnAM vinAshAya cha duShkR^itAm | dharmasaMsthApanArthAya sambhavAmi yuge yuge || iti svapratij~nApAlanAya karmaj~nAnayogalakShaNaniShThAdvayaparipAlakanArAyaNarUpeNa rAjate mahIyate iti rAmo dAsharathiH svetaradurlabhasUnR^itabhAShaNatayA yaH purA AsAmAsa tasya kAni a~NgAni tadgocharamantrAshcha ke tat sarvaM no brUhi iti || 7|| taiH pR^iShTo hanUmAn hovAcha | tAni kAni ityatra tadAha\-vAyuputramiti | vAyuputrAdijAmbavadantA~NgadevatAmantrAn tredhA aShTadhA ShoDashadhA vA Adau japtvA tato rAmamantrajapaH kAryaH | evaM kR^ite bhagavAn rAmaH prasanno bhavatItyarthaH || 8|| gR^ihasthAnAM rAmA~NgapraNavAdhikAraH punarvAyuputreNoktAste hanUmantaM paprachChuH\-A~njaneya mahAbala viprANAM gR^ihasthAnAM praNavAdhikAraH kathaM syAditi || 9|| sa hovAcha\-shrIrAma evovAcheti | yeShAmeSha ShaDakSharAdhikAro vartate teShAM praNavAdhikAraH syAnnAnyeShAm | kevalamakArokAramakArArdhamAtrAsahitaM praNavamUhya yo rAmamantraM japati tasya shubhakaro.ahaM syAm | tasya praNavasyAkArasyokArasya makArasyArdhamAtrAyAshcha R^iShishChando devatA tattadvarNAvarNAvasthAnaM svaravedAgniguNAnuchchAryAnvahaM praNavaM mantrAddviguNaM japtvA pashchAdrAmamantraM yo japet sa rAmo bhavatIti rAmeNoktAstasmAdrAmA~NgaM praNavaH kathita iti || 10|| praNavasyApi rAmA~Ngatve parivrAjaketarANAM praNavAdhikAraH kathamiti pR^ichChantItyAha\-punariti || 9|| taiH pR^iShTo hanUmAn svAtmAnaM prati shrIrAmachandreNa yaduktaM tadevAha\-sa hovAcheti | shrIrAma evovAcheti\-kimiti? yeShAmiti | brahmachArI gR^ihI vAnaprasthaH ityeteShAM kevalaprAdhAnyena praNavajapAdhikAronAstyeva, ShaDakSharAdimantrA~Ngatvena tajjapAdhikAro.astItyAha\-kevalamiti | praNavamUhya chaturmAtrAkAlamuchchArya | AdyantapraNavayojanapUrvakaM rAmamantrajApakAnAM shrIrAmapadaprAptyupAyashubhaprApako hanUmAn ahaM syAM ityarthaH | yo yadi shrIrAmabhAvApattiM vA~nChati tadA.ayaM ShaDakSharajapAt pUrvameva tasya praNavasyetyAdi | yasmAdevaM tasmAt || 10|| rAmanAmajapena sarvapApanivR^ittiH vibhIShaNa uvAcha\- siMhAsane samAsInaM rAmaM paulastyasUdanam | praNamya daNDavadbhUmau paulastyo vAkyamabravIt || 11|| raghunAtha mahAbAho kevalaM kathitaM tvayA | a~NgAnAM sulabhaM chaiva kathanIyaM cha saulabham || 12|| shrIrAma uvAcha\-atha pa~ncha daNDakAni pitR^ighno mAtR^ighno brahmaghno guruhananaH koTiyatighno.anekakR^itapApo yo mama ShaNNavatikoTinAmAni japati tebhyaH pApebhyaH pramuchyate | svayameva sachchidAnandasvarUpo bhavenna kim || 13|| kadAchit rAmaM sarvabhUtahitakR^it vibhIShaNa uvAcha | kimiti? siMhAsana iti || 11\-12|| apApinAM svamantratada~NgapraNavAnuShThAnataH kevalaM tvadAptirabhihitA | brahmahatyAdipAtakinAM svAptyupAyaH kathaM? ityAsha~NkamAnamAlakShya vibhIShaNaM prati shrIrAma uvAcha | kimiti? atheti | kAni tAnItyatra\-pitR^ighna ityAdi | pitrAdiyatyantahananapAtakaiH naro daNDyate, tAni pa~ncha daNDakAni | yadi tachChamanArthI puruShaH tadA rAma rAmeti ShaNNavatikoTinAmajapato niShpApo bhUtvA madbhAvametItyatra na hi saMshayo.astItyarthaH || 13|| rAmopaniShadAdibhirapi sarvapApashAntiH punaruvAcha vibhIShaNaH\-tatrApyashakto.ayaM kiM karoti || 14|| sa hovAchemam\-kekaseya purashcharaNavidhAvashakto yo mamopaniShadaM mama gItAM mannAmasahasraM madvishvarUpaM madaShTottarashataM rAmashatAbhidhAnaM nAradoktastavarAjaM hanUmatproktaM mantrarAjAtmakastavaM sItAstavaM cha rAmaShaDakSharItyAdibhirmantrairyo mAM nityaM stauti matsadR^isho bhavenna kiM bhavenna kim || 15|| sulabhopAyabubhutsayA punaruvAcha || 14|| anenApi pArAyaNena pa~nchadaNDakashAntidvArA madbhAvametItyatra na hi saMshayo.asti | AvR^ittiH avadhAraNArthA prathamAdhyAya samAptyarthA vA iti || 15|| iti prathamo.adhyAyaH | \section{dvitIyo.adhyAyaH} ekAkShararAmamantraH sanakAdyA munayo hanUmantaM paprachChuH\-A~njaneya mahAbala tArakabrahmaNo rAmachandrasya mantragrAmaM no brUhIti || hanUmAn hovAcha\- vahnisthaM shayanaM viShNorardhachandravibhUShitam | ekAkSharo manuH prokto mantrarAjaH suradrumaH || 1|| brahmA muniH syAdgAyatraM Chando rAmo.asya devatA | dIrghArdhenduyujA.a~NgAni kuryAdvahnyAtmano manoH || 2|| bIjashaktyAdibIjena iShTArthe viniyojayet | sarayUtIramandAravedikApa~NkajAsane || 3|| shyAmaM vIrAsanAsInaM j~nAnamudreopashobhitam | vAmorunyastataddhastaM sItAlakShmaNasaMyutam || 4|| avekShamANamAtmAnamAtmanyamitatejasam | shuddhasphaTikasa~NkAshaM kevalaM mokShakA~NkShayA || 5|| chintayan paramAtmAnaM bhAnulakShaM japenmanum | ekAkSharAdishrIrAmamantragrAmabubhutsayA munayo hanUmantaM pR^ichChantItyAha\-sanakAdyA iti | kimiti? A~njaneyeti | tairevaM pR^iShTo hanUmAn ekAkSharAdidvAtriMshadakSharAntamantratadavAntara bhedAn tada~NgagAyatrImAlAmantrAn krameNa hovAcha | AdAvekAkSharamanumuddharati\-vahnisthamiti | svAbhidheye vahnau tadabhidhAnatayA tiShThatIti vahnisthaM hrasvarephAkSharaM reti, viShNoH shayanamiti dIrghamAtrochyate sheShasya dIrghA~NgatvAt, ardhendushabdena binduH, Ahatya rAmiti || 1|| tasya R^iShyAdikamAha\-brahmeti | rephadIrghArdhenduyujA rAmityAdinA karA~NganyAsau kuryAdityarthaH || 2|| dhyAnaM tu\-sarayUtIreti || 3\-5|| dvitrichaturakSharamantrAH vahnirnArAyaNenADhyo jATharaH kevalo.api cha || 6|| dvyakSharo mantrarAjo.ayaM sarvAbhIShTapradastataH | ekAkSharoktamR^iShyAdi syAdAdyena ShaDa~Ngakam || 7|| tAramAyAramA.ana~NgavAksvabIjaishcha ShaDvidhaH | tryakSharo mantrarAjaH syAt sarvAbhIShTaphalapradaH || 8|| dvyakSharashchandrabhadrAnto dvividhashchaturakSharaH | R^iShyAdi pUrvavajj~neyametayoshcha vichakShaNaiH || 9|| rAmadvyakSharamuddharati\-vahniriti | repho vahniH, nArAyaNenAkAreNa yonitashchet rA iti, jATharo makAraH kevalo.api cha hrasvamakArayojanAt rAmeti dvyakSharo bhavati || 6\-7|| ShaTkArataH tryakSharamuddharati\-tAreti | OM rAma, hrIM rAma, shrIM rAma, klIM rAma, aiM rAma, rAM rAma, iti ShaDvidhaH | R^iShyAdikaM ekAkSharavat j~neyamityarthaH || 8|| dvidhA chaturakSharamuddharati\-dvyakShara iti | rAmachandra rAmabhadreti dviprakAraH chaturakSharaH || 9|| pa~nchAkSharamantraH sapratiShThau ramau vAyU hR^itpa~nchArNo manurmataH | vishvAmitraR^iShiH proktaH pa~NktishChando.asya devatA || 10|| rAmabhadro bIjashaktiprathamArNanati kramAt | bhrUmadhye hR^idi nAbhyUrvoH pAdayorvinyasenmanum || 11|| ShaDa~NgaM pUrvavadvidvAn mantrArNairmanunAstrakam | madhye vanaM kalpatarormUle puShpalatAsane || 12|| lakShmaNena praguNitamakShNaH koNena sAyakam | avekShamANaM jAnakyA kR^itavyajanamIshvaram || 13|| jaTAbhAralasachChIrShaM shyAmaM munigaNAvR^itam | lakShmaNena dhR^itachChatramathavA puShpakopari || 14|| dashAsyamathanaM shAntaM sasugrIvavibhIShaNam | evaM labdhvA jayArthI tu varNalakShaM japenmanum || 15|| ekadhA pa~nchAkSharamuddharati\-sapratiShThAviti | ikAradIrghabindubhyAM saha pratiShThitAviti sapratiShThau shrIM shrIM yaM namaH iti pa~nchAkSharo manuH || 10|| bIjashaktiprathamArNanatikramAt rAM nama ityAdi | nyAsastu\-bhrUmadhyeti || 11\-12|| akShNaH koNena apA~Ngena lakShmaNena sAyakaM dhanuShi praguNitaM avekShamANamiti || 13\-15|| ShaDakSharamantraH svakAmashaktivAglakShmItArAdyAH pa~nchavarNakAH | ShaDakSharaH ShaDvidhaH syAchchaturvargaphalapradaH || 16|| pa~nchAshanmAtR^ikAmantravarNapratyekapUrvakam | lakShmIvA~NmanmathAdishcha tArAdiH syAdanekadhA || 17|| shrImAyAmanmathaikaikaM bIjAdyantagato manuH | chaturvarNaH sa eva syAt ShaDvarNo vA~nChitapradaH || 18|| svAhA.anto humphaDanto vA natyanto vA bhavedayam | aShTAviMshatyuttarashatabhedaH ShaDvarNa IritaH || 19|| brahmA sammohanaH shaktirdakShiNAmUrttireva cha | agastyashcha shivaH proktA munayo.anukramAdime || 20|| Chando gAyatrasa.nj~naM cha shrIrAmashchaiva devatA | athavA kAmabIjAdervishvAmitro munirmanoH || 21|| Chando devyAdigAyatrI rAmabhadro.asya devatA | bIjashaktI yathApUrvaM ShaDvarNAn vinyaset kramAt || 22|| brahmarandhre bhruvormadhye hR^innAbhyuruShu pAdayoH | bIjaiH ShaDdIrghayuktairvA mantrArNairvA ShaDa~Ngakam || 23|| kAlAmbhodharakAntikAntamanishaM vIrAsanAdhyAsitaM mudrAM j~nAnamayIM dadhAnamaparaM hastAmbujaM jAnuni | sItAM pArshvagatAM saroruhakarAM vidyunnibhAM rAghavaM pashyantaM mukuTA~NgadAdivividhAkalpojjvalA~NgaM bhaje || 24|| aShTAviMshatyuttarashatadhA bhinnaShaDakSharamuddharati\-sveti | shrIM shrIM yaM namaH iti yaH pa~nchAkSharo manuruktaH so.ayaM pa~nchAkSharaH rAM klIM hrIM aiM shrIM OM iti ShaDbIjayogataH ShaDakSharaH ShaDvidho bhavati | prAtisvikena pa~nchAshadvarNayogataH pa~nchAshadvidho bhavati | lakShmIvAgityAdibIjayogataH saptavidho bhavati | rAM rAmAyeti chaturakSharANi svAhA huM phaT namaH ityAdiyogataH ShaDakSharo bhavati | punashcha kShakArAdyakArAntavilomena ekapa~nchAshat aShTavargashcha ShaTsvarAshcha Ahatya aShTAviMshatyuttarashatabhedaH ShaDvarNa IritaH iti | yadvA\- pa~nchAshadvarNakaM vargaM ShoDashasvarasaMyutam | vargaM varNaM vilomena aShTAviMshachChatottaram || iti || 16\-19|| tadbhedena\-brahmeti || 20\-24|| sapta\-aShTa\-navAkSharamantrAH rAmashcha chandrabhadrAnto ~Nento natiyuto dvidhA | saptAkSharo mantrarAjaH sarvakAmaphalapradaH || 25|| tArAdisahitaH so.api dvividho.aShTAkSharo mataH | tAraM rAmashchaturthyantaM kroDAstraM vahnitalpagA || 26|| aShTArNo.ayaM paro mantro R^iShyAdiH syAt ShaDarNavat | punaraShTAkSharasyAtha rAma eva R^iShiH smR^itaH || 27|| gAyatraM Chanda ityasya devatA rAma eva cha | tAraM shrIbIjayugmau cha bIjashaktyAdayo matAH || 28|| ShaDa~NgaM cha tataH kuryAnmantrArNaireva buddhimAn | tAraM shrIbIjayugmaM cha rAmAya nama uchcharet || 29|| glaumoM bIjaM vadenmAyAM hR^idrAmAya punashcha tAm | shivomArAmamantro.ayaM vasvarNastu vasupradaH || 30|| R^iShiH sadAshivaH prokto gAyatraM Chanda uchyate | shivomArAmachandro.atra devatA parikIrtitaH || 31|| dIrghayA mAyayA.a~NgAni tArapa~nchArNayuktayA | rAmaM triNetraM somArdhadhAriNaM shUlinaM param | bhasmoddhULitasarvA~NgaM kapardinamupAsmahe || 32|| rAmAbhirAmAM saundaryasImAM somAvataMsikAm | pAshA~NkushadhanurbANadharAM dhyAyettrilochanAm || 33|| dhyAyannevaM varNalakShaM japatarpaNatatparaH | bilvapatraiH phalaiH puShpaistilAjyaiH pa~Nkajairhunet || 34|| svayamAyAnti nidhayaH siddhayashcha surepsitAH | punaraShTAkSharasyAtha brahmagAyatrarAghavAH || 35|| R^iShyAdayastu vij~neyAH shrIbIjaM mama shaktikam | tatprItyai viniyogashcha mantrArNaira~NgakalpanA || 36|| keyUrA~Ngadaka~NkaNairmaNigaNairvidyotamAnaM sadA rAmaM pArvaNachandrakoTisadR^ishachChatreNa vai rAjitam | hemastambhasahasraShoDashayute madhye mahAmaNDape deveshaM bharatAdibhiH parivR^itaM rAmaM bhaje shyAmalam || 37|| kiM mantrairbahubhirvinashvaraphalairAyAsasAdhyairvR^ithA ki~nchillobhavitAnamAtraviphalaiH saMsAraduHkhAvahaiH | ekaH sannapi sarvamantraphalado lobhAdidoShojjhitaH shrIrAmaH sharaNaM mameti satataM mantro.ayamaShTAkSharaH || 38|| evamaShTAkSharaH samyak saptadhA parikIrtitaH | rAmasaptAkSharo mantra Adyante tArasaMyutaH || 39|| navArNo mantrarAjaH syAchCheShaM ShaDvarNavannyaset || atha dvedhA saptAkSharamuddharati\-rAma iti | rAmachandrAya namaH rAmabhadrAya namaH iti dvidhA saptAkSharo bhavati | R^iShyAdikaM pUrvavat || 25|| aShTAkSharamanuM ShoDashadhA uddharati\-tArAdIti | \ldq{}tArAdi\rdq{} ityAdishabdataH mAyAramA.ana~NgavAksvabIjAni gR^ihyante | taiH yogataH chandrabhadrabhedena dviprakAro manuH dvAdashadhA bhidyate | OM rAmachandrAya namaH ityAdi ShaT | OM rAmabhadrAya namaH ityAdi ShaT | Ahatya dvAdasha | R^iShyAdikaM pUrvavat | punaH mantrAntaramAha\-tAramiti || 26|| OM rAmAya huM phaT svAhA shrIrAmAShTAkSharAntareNa umAmaheshvarabIjayogataH shivomArAmamanurbhavatItyAha\-punariti | OM shrIM shrIM rAmAya namaH, glauM OM hrIM namo rAmAya || 27\-30|| hrAM OM rAmAya nama ityAdi || 31\-38|| pradhAnataH saptadhA parikIrtitaH | ekadhA navArNamuddharati\-rAmeti | OM rAmachandrAya namaH OM iti || 39|| dasha\-ekAdashAkSharamantrAH jAnakIvallabhaM ~NentaM vahnerjAyAhumAdikam || 40|| dashAkSharo.ayaM mantraH syAt sarvAbhIShTaphalapradaH | dashAkSharasya mantrasya vasiShTho.asya R^iShirvirAT || 41|| Chando.asya devatA rAmaH sItApANiparigrahaH | Adyo bIjaM dviThaH shaktiH kAmenA~NgakriyA matA || 42|| shirolalATabhrUmadhye tAlukarNeShu hR^idyapi | nAbhyUrujAnupAdeShu dashArNAn vinyasenmanoH || 43|| ayodhyAnagare ratnachitre sauvarNamaNDape | mandArapuShpairAbaddhavitAne toraNA~nchite || 44|| siMhAsane samAsInaM puShpakopari rAghavam | rakShobhirharibhirdevairdivyayAnagataiH shubhaiH || 45|| saMstUyamAnaM munibhiH prahvaishcha parisevitam | sItA.ala~NkR^itavAmA~NgaM lakShmaNenopasevitam || 46|| shyAmaM prasannavadanaM sarvAbharaNabhUShitam | dhyAyannevaM japenmantraM varNalakShamananyadhIH || 47|| rAmaM ~NentaM dhanuShpANaye.antaH syAdvahnisundarI | dashAkSharo.ayaM mantraH syAnmunirbrahmA virAT smR^itaH || 48|| Chandastu devatA prokto rAmo rAkShasamardanaH | sheShaM tu pUrvavat kuryAchchApabANadharaM smaret || 49|| tAramAyAramA.ana~NgavAksvabIjaishcha ShaDvidhaH | dashArNo mantrarAjaH syAdudravarNAtmako manuH || 50|| sheShaM ShaDarNavajj~neyaM nyAsadhyAnAdikaM budhaiH | dviprakAraM dashAkSharamuddharati\-jAnakIti | huM jAnakIvallabhAya svAheti || 40\-41|| Adyo bIjaM humiti | dviThaH shaktiH ThaH ThaH iti | kAmenA~NgakriyA matA klImityAdi || 42\-47|| rAmAya dhanuShpANaye svAheti || 48\-49|| ekAdashAkSharaM ShoDhA uddharati\-tAreti | OM rAmAya dhanuShpANaye svAhA ityAdi || 50|| dvAdashAkSharamantraH dvAdashAkSharamantrasya shrIrAmo R^iShiruchyate || 51|| jagatI Chanda ityuktaM shrIrAmo devatA mataH | praNavo bIjamityuktaH klIM shaktihrIM cha kIlakam || 52|| mantreNA~NgAni vinyasya shiShTaM pUrvavadAcharet | tAraM mAyAM samuchchArya bharatAgraja ityapi || 53|| rAmaklIMvahnijAyA.antaM mantro.ayaM dvAdashAkSharaH | OM hR^idbhagavate rAmachandrabhadrau cha ~Neyutau || 54|| arkArNo dvividho.apyasya R^iShidhyAnAdi pUrvavat | Chandastu jagatI chaiva mantrArNaira~NgakalpanA || 55|| OM hrIM bharatAgraja rAma klIM svAheti || 51\-53|| OM namo bhagavate rAmachandrAya, OM namo bhagavate rAmabhadrAya iti | triprakAro.ayaM dvAdashAkSharaH || 54\-55|| trayodasha\-chaturdasha\-pa~nchadashAkSharamantrAH shrIrAmeti padaM choktvA jayarAma padaM tataH | jayadvayaM vadet prAj~no rAmeti manurAjakaH || 56|| trayodashArNa R^iShyAdi pUrvavat sarvakAmadaH | padadvayairdvirAvR^ittaira~NganyAsaM dashArNavat || 57|| tArAdisahitaH so.api sa chaturdashavarNakaH | trayodashArNamuchchArya pashchAdrAmeti yojayet || 58|| sa vai pa~nchadashArNastu japatAM kalpabhUruhaH || trayodashArNamuddharati\-shrIrAmeti | shrIrAma jayarAma jaya jaya rAmeti || 56\-57|| sa chaturdashavarNakaH ShaDvidha ityarthaH | ShoDashArNamuddharati\-namashcheti | namaH sItApataye rAmAya hana hana huM phaT svAhA iti || 58\-61|| ShoDasha\-saptadashAkSharamantrAH namashcha sItApataye rAmAyeti hanadvayam || 59|| tatastu kavachAstrAntaH ShoDashAkShara IritaH | tasyAgastyaR^iShishChando bR^ihatI devatA cha saH || 60|| rAM bIjaM shaktirastraM cha kIlakaM humitIritam | dvipa~nchatrichaturvarNaiH sarvaira~NgaM nyaset kramAt || 61|| tArAdisahitaH so.api mantraH saptadashAkSharaH | saptadashAkSharaH ShaDvidhaH || 62|| aShTAdasha\-ekonaviMshArNamantrAH tAraM namo bhagavate rAmaM ~NentaM mahA tataH || 62|| puruShAya padaM pashchAddhR^idanto.aShTAdashAkSharaH | vishvAmitro munishChando gAyatraM devatA cha saH || 63|| kAmAdisahitaH so.api mantra ekonaviMshakaH | aShTAdashAkSharaH OM namo bhagavate rAmAya mahApuruShAya namaH || 63|| mana ekonaviMshakaH ShaDvidhaH || 64|| viMshArNamantraH tAraM namo bhagavate rAmAyeti padaM vadet || 64|| sarvashabdaM samuchchArya saubhAgyaM dehi me vadet | vahnijAyAM tatochchArya mantro viMshArNako mataH || 65|| OM namo bhagavate rAmAya sarvasaubhAgyaM dehi me svAhA || 65|| ekaviMshArNamantraH tAraM namo bhagavate rAmAya sakalaM vadet | ApannivAraNAyeti vahnijAyAM tato vadet || 66|| ekaviMshArNako mantraH sarvAbhIShTaphalapradaH | OM namo bhagavate rAmAya sakalApannivAraNAya svAhA || 66|| dvAviMshArNamantraH tAraM ramAM svabIjaM cha tato dAsharathAya cha || 67|| tataH sItAvallabhAya sarvAbhIShTapadaM vadet | tato dAya hR^idanto.ayaM mantro dvAviMshadakSharaH || 68|| OM shrIM rAM dAsharathAya sItAvallabhAya sarvAbhIShTadAya namaH || 67\-68|| trayoviMshArNamantraH tAraM namo bhagavate vIrarAmAya saMvadet | kalashatrUn hanadvandvaM vahnijAyAM tato vadet || 69|| trayoviMshAkSharo mantraH sarvashatrunivarhaNaH | vishvAmitro muniH prokto gAyatraM Chanda uchyate || 70|| devatA vIrarAmo.asau bIjAdyAH pUrvavanmatAH | mUlamantravibhAgena nyAsAn kR^itvA vichakShaNaH || 71|| sharaM dhanuShi sandhAya tiShThantaM rAvaNonmukham | vajrapANirathArUDhaM rAmaM dhyAtvA japenmanum || 72|| OM namo bhagavate vIrarAmAya sakalashatrUn hana hana svAhA || 69\-72|| chaturviMshArNamantraH tAraM namo bhagavate shrIrAmAya padaM vadet | tArakabrahmaNe choktvA mAM tAraya padaM vadet || 73|| namastArAtmako mantrashchaturviMshativarNakaH | bIjAdikaM yathApUrvaM sarvaM kuryAt ShaDarNavat || 74|| OM namo bhagavate shrIrAmAya tArakabrahmaNe mAM tAraya nama omiti || 73\-74|| pa~nchaviMsha\-ShaDviMsha\-saptaviMshArNamantrAH kAmastAro natishchaiva tato bhagavatepadam | rAmachandrAya chochchArya sakaleti padaM vadet || 75|| janavashyakarAyeti svAhA kAmAtmako manuH | sarvavashyakaro mantraH pa~nchaviMshativarNakaH || 76|| Adau tAreNa saMyukto mantraH ShaDviMshadakSharaH | ante.api tArasaMyuktaH saptaviMshativarNakaH || 77|| klIM OM namo bhagavate rAmachandrAya sakalajanavashyakarAya svAhA || 75\-77|| aShTAviMsha\-ekonatriMsha\-triMsha\-ekatriMshArNamantrAH tAraM namo bhagavate rakShoghnavishadAya cha | sarvavighnAn samuchchArya nivArayapadadvayam || 78|| svAhA.anto mantrarAjo.ayamaShTAviMshativarNakaH | ante tAreNa saMyukta ekonatriMshadakSharaH || 79|| Adau svabIjasaMyuktatriMshadvarNAtmako manuH | ante.api tena saMyukta ekatriMshAtmakaH smR^itaH || 80|| OM namo bhagavate rakShoghnavishadAya sarvavighnAn nivAraya nivAraya svAhA || 78\- 85|| rAmAnuShTup rAmabhadra maheShvAsa raghuvIra nR^ipottama | bho dashAsyAntakAsmAkaM shriyaM dApaya dehi me || 81|| AnuShTubha R^iShI rAmashChando.anuShTupsa devatA | rAM bIjamasya yaM shaktiriShTArthe viniyojayet || 82|| pAdaM hR^idi cha vinyasya pAdaM shirasi vinyaset | shikhAyAM pa~nchabhirnyasya trivarNaiH kavachaM nyaset || 83|| netrayoH pa~nchavarNaishcha dApayetyastramuchyate | chApabANadharaM shyAmaM sasugrIvavibhIShaNam || 84|| hatvA rAvaNamAyAntaM kR^itatrailokyarakShaNam | rAmabhadraM hR^idi dhyAtvA dashalakShaM japenmanum || 85|| rAmagAyatrI vadeddAsharathAyeti vidmaheti padaM tataH | sItApadaM samuddhR^itya vallabhAya tato vadet || 86|| dhImahIti vadettanno rAmashchApi prachodayAt | tArAdireShA gAyatrI muktimeva prayachChati || 87|| mAyA.a.adirapi vaiduShyaM rAmAdishcha shriyaH padam | madanenApi saMyuktA sammohayati medinIm || 88|| pa~ncha trINi ShaDarNaishcha trINi chatvAri varNakaiH | chatvAri cha chaturvarNaira~NganyAsaM prakalpayet || 89|| bIjadhyAnAdikaM sarvaM kuryAt ShaDvarNavat kramAt | dAsharathAya vidmahe sItAvallabhAya dhImahi | tanno rAmaH prachodayAt iti rAmagAyatrI | praNavAdibIjayojanaphalamAha\-tArAdiriti || 86\-89|| rAmamAlAmantraH tAraM namo bhagavate chaturthyA raghunandanam || 90|| rakShoghnavishadaM tadvanmadhureti vadettataH | prasannavadanaM ~NentaM vadedamitatejase || 91|| balarAmau chaturthyantau viShNuM ~NentaM natistataH | prokto mAlAmanuH saptachatvAriMshadbhirakSharaiH || 92|| R^iShiChandodevatA.a.adi brahmAnuShTubharAghavAH | saptartusaptadashaShaDrudrasa~NkhyaiH ShaDa~Ngakam || 93|| dhyAnaM dashAkSharaM proktaM lakShamekaM japenmanum | mAlAmantramuddharati\-tAramiti | OM namo bhagavate raghunandanAya rakShoghnavishadAya madhuraprasannavadanAya amitatejase balAya shrIrAmAya viShNave nama iti || 90\-93|| sItAmantraH shriyaM sItA chaturthyantA svAhAnto.ayaM ShaDakSharaH || 94|| janako.asya R^iShishChando gAyatrI devatA manoH | sItA bhagavatI proktA shrIM bIjaM natishaktikam || 95|| kIlaM sItA chaturthyantamiShTArthe viniyojayet | dIrghasvarayujA.a.adyena ShaDa~NgAni prakalpayet || 96|| svarNAbhAmambujakarAM rAmAlokanatatparAm | dhyAyet ShaTkoNamadhyastharAmA~Nkopari saMsthitAm || 97|| sItAdya~NgamantrAnuddharati\-shriyamiti | shrIM sItAyai svAheti || 94\-95|| shrImityAdi dIrghasvarayujA || 96\-97|| lakShmaNamantraH lakAraM tu samuddhR^itya lakShmaNAya namo.antakaH | agastyaR^iShirasyAtha gAyatraM Chanda uchyate || 98|| lakShmaNo devatA prokto laM bIjaM shaktirasya hi | namastu viniyogo hi puruShArthachatuShTaye || 99|| dIrghabhAjA svabIjena ShaDa~NgAni prakalpayet | dvibhujaM svarNaruchiratanuM padmanibhekShaNam || 100|| dhanurbANadharaM vande rAmArAdhanatatparam | laM lakShmaNAya nama iti || 98\-100|| bharatamantraH bhakAraM tu samuddhR^itya bharatAya namo.antakaH || 101|| agastya R^iShirasyAtha sheShaM pUrvavadAcharet | bharataM shyAmalaM shAntaM rAmasevAparAyaNam || 102|| dhanurbANadharaM vIraM kaikeyItanayaM bhaje | bhaM bharatAya namaH || 101\-102|| shatrughnamantraH shaM bIjaM tu samuddhR^itya shatrughnAya namo.antakaH | R^iShyAdayo yathApUrvaM viniyogo.arinigrahe || 103|| dvibhujaM svarNavarNAbhaM rAmasevAparAyaNam | lavaNAsurahantAraM sumitrAtanayaM bhaje || 104|| shaM shatrughnAya namaH || 103\-104|| hanUmanmantraH haM hanUmAMshchaturthyantaM hR^idanto mantrarAjakaH | rAmachandra R^iShiH prokto yojayet pUrvavat kramAt || 105|| dvibhujaM svarNavarNAbhaM rAmasevAparAyaNam | mau~njIkaupInasahitaM mAM dhyAyedrAmasevakam || iti || 106|| haM hanUmate namaH || 105\-106|| iti dvitIyo.adhyAyaH | \section{tR^itIyo.adhyAyaH} pUjApIThajij~nAsA sanakAdyA munayo hanUmantaM paprachChuH\-A~njaneya mahAbala pUrvoktamantrANAM pUjApIThamanubrUhIti || 1|| ekAkSharAdidvAtriMshadakSharamantrANAM pUjApIThaprakAraM pR^ichChantItyAha\-sanakAdyA iti | paprachChuH\-kimiti? A~njaneyeti || 1|| ekAkSharAdinavAkSharAntamantrapUjAyantraM hanUmAn hovAcha\-Adau ShaTkoNam | tanmadhye rAmabIjaM sashrIkam | tadadhobhAge dvitIyAntaM sAdhyam | bIjordhvabhAge ShaShThyantaM sAdhakam | pArshve dR^iShTibIje | tatparito jIvaprANashaktivashyabIjAni | tatsarvaM sammukhonmukhAbhyAM praNavAbhyAM veShTanam | agnIshAsuravAyavyapuraHpR^iShTheShu ShaTkoNeShu dIrghabhAji hR^idayAdimantrAH krameNa | rAM rIM rUM raiM rauM ra iti dIrghabhAji tadyuktahR^idayAdyastrAntam | ShaTkoNapArshve ramAmAyAbIje | koNAgre varAhaM humiti | tadbIjAntarAle kAmabIjam | parito vAgbhavam | tato vR^ittatrayaM sAShTapatram | teShu daleShu svarAn ShaDvargAn | pratidalaM mAlAmanuvarNaShaTkam | ante pa~nchAkSharam | taddalakapoleShvaShTavargAn | punaraShTadalapadmam | teShu daleShu nArAyaNAShTAkSharImantraH | taddalakapoleShu shrIbIjam | tato vR^ittam | tato dvAdashadalam | teShu daleShu vAsudevadvAdashAkSharImantraH | taddalakapoleShvAdikShAntAn | tato vR^ittam | tataH ShoDashadalam | teShu daleShu huM phaT natisahitarAmadvAdashAkSharam | taddalakapoleShu mAyAbIjam | sarvatra pratikapolaM dvirAvR^ittyA hraM straM bhraM vraM jraM aM shraM jram | tato vR^ittam | tato dvAtriMshaddalapadmam | teShu daleShu nR^isiMhamantrarAjAnuShTubhamantraH | taddalakapoleShvaShTavasvekAdasharudradvAdashAdityamantrAH praNavAdinamo.antAshchaturthyantAH krameNa | tadbahirvaShaTkAraM paritaH | tato rekhAtrayayuktaM bhUpuram | dvAdashadikShu rAshyAdibhUShitam | aShTanAgairadhiShThitam | chaturdikShu nArasiMhabIjam | vidikShu vArAhabIjam | etat sarvAtmakaM yantraM sarvakAmapradaM mokShapradaM cha | ekAkSharAdinavAkSharAntAnAmetadyantraM bhavati || 2|| ekAkSharAdinavAkSharAntAnAM mantrANAM pUjApIThaprakAramAdau kathayati\-AdAviti | Adau ShaTkoNaM vilikhyeti sarvatrohyam | sashrIkaM shrIgarbhitamityarthaH | dvitIyAntaM sAdhyaM sarvAbhIShTasiddhidamiti | ShaShThyantaM sAdhakaM mameti | pArshve kurudvayalekhanapUrvakaM dR^iShTibIje iM IM iti | jIvaprANashaktivashyabIjAni\-haMsa iti jIvabIjaM, so.ahamiti prANabIjaM, hrImiti shaktibIjaM, klImiti vashyabIjam | hR^idayAdyastrAntaM rAM nama ityAdi raH astrAya phaT ityantam | ShaTkoNapArshve ramAmAyAbIje shrIM hrImiti | kAmabIjaM klImiti | vAgbhavaM aimiti | ante pa~nchAkSharaM\-saptadaLeShu dvichatvAriMshadvarNAn vilikhya shiShTAShTamadaLe shiShTapa~nchAkSharaM vilikhedityarthaH | meShAdirAshyAdinA rAshyAdivibhUShitam | nArasiMhabIjaM kShmryaumiti || 2|| AvaraNapUjApUrvakamanujapaH taddashAvaraNAtmakaM bhavati | ShaTkoNamadhye sA~NgaM rAghavaM yajet | ShaTkoNeShva~NgaiH prathamAvR^itiH | aShTadalamUle AtmAdyAvaraNam | tadagre vAsudevAdyAvaraNam | dvitIyAShTadalamUle dhR^iShTyAdyAvaraNam | tadagre hanUmadAdyAvaraNam | dvAdashadaleShu vasiShThAdyAvaraNam | ShoDashadaleShu nIlAdyAvaraNam | dvAtriMshaddaleShu dhruvAdyAvaraNam | bhUpurAntarindrAdyAvaraNam | tadbahirvajrAdyAvaraNam | evamabhyarchya manuM japet || 3|| ShaTkoNeShu hR^idayAdya~NgaiH prathamAvR^itiH || 3|| dashAkSharAdidvAtriMshAkSharAntamantrapUjAyantraM atha dashAkSharAdidvAtriMshadakSharAntAnAM mantrANAM pUjApIThamuchyate\-Adau ShaTkoNam | tanmadhye svabIjam | tanmadhye sAdhyanAmAni | evaM kAmabIjaveShTanam | taM shiShTena navArNena veShTanam | ShaTkoNeShu ShaDa~NgAnyagnIshAsuravAyavyapUrvapR^iShTheShu | tatkapoleShu shrImAye | koNAgre krodham | tato vR^ittam | tato.aShTadalam | teShu daleShu ShaTsa~NkhyayA mAlAmanuvarNAn | taddalakapoleShu ShoDasha svarAH | tato vR^ittam | tatparita AdikShAntam | tadbahirbhUpuraM sAShTashUlAgram | dikShu vidikShu nArasiMhavArAhe | etanmahAyantram | AdhArashaktyAdivaiShNavapITham || 4|| Adau ShaTkoNaM likhitveti sarvatra samAnam | madhye svabIjaM hu[rA]miti(?)| madhye sAdhyanAmAni mama sarvAbhIShTasiddhiM kurukuru nama iti etat sarvam | krodhaM humiti | nArasiMhavArAhe kShmryauM humiti || 4|| yantrArAdhanapUrvakamanujapaH a~NgaiH prathamAvR^itiH | madhye rAmam | vAmabhAge sItAm | tatpurataH shAr~NgaM shaMraM cha | aShTadalamUle hanUmadAdi dvitIyAvaraNam | dhR^iShTyAdi tR^itIyAvaraNam | indrAdibhishchaturthI | vajrAdibhiH pa~nchamI | etadyantrArAdhanapUrvakaM dashAkSharAdimanUn japet || 5|| hR^idayAdi\-a~NgaiH | dvitIyAvaraNaM\-tadagre dhR^iShTyAditR^itIyAvaraNam || 5|| iti tR^itIyo.adhyAyaH ||| \section{chaturtho.adhyAyaH} shrIrAmamantrapurashcharaNavidhiH sanakAdyA munayo hanUmantaM paprachChuH\-shrIrAmamantrANAM purashcharaNavidhimanubrUhIti | hanUmAn hovAcha\- nityaM triShavaNasnAyI payomUlaphalAdibhuk | athavA pAyasAhAro haviShyAnnAda eva cha || 1|| ShaDrasaishcha parityaktaH svAshramoktavidhiM charan | vanitA.a.adiShu vAkkarmamanobhirniHspR^ihaH shuchiH || 2|| bhUmishAyI brahmachArI niShkAmo gurubhaktimAn | snAnapUjAjapadhyAnahomatarpaNatatparaH || 3|| gurUpadiShTamArgeNa dhyAyan rAmamananyadhIH | sUryendugurudIpAdigobrAhmaNasamIpataH || 4|| shrIrAmasannidhau maunI mantrArthamanuchintayan | vyAghracharmAsane sthitvA svastikAdyAsanakramAt || 5|| tulasIpArijAtashrIvR^ikShamUlAdikasthale | padmAkShatulasIkAShTharudrAkShakR^itamAlayA || 6|| mAtR^ikAmAlayA mantrI manasaiva manuM japan | abhyarchya vaiShNave pIThe japedakSharalakShakam || 7|| tarpayettaddashAMshena payasA taddashAMshataH | juhuyAdgoghR^itenaiva bhojayettaddashAMshataH || 8|| tataH puShpA~njaliM mUlamantreNa vidhivachcharet | tataH siddhamanurbhUtvA jIvanmukto bhavenmuniH || 9|| ekAkSharAdimantrANAM purashcharaNAniyamabubhutsayA pR^ichChantItyAha\-sanakAdyA iti | paprachChuH\-kiM tat? shrIrAmamantrANAmiti | purashcharaNaniyamaH kIdR^ishaH ityatra\-nityamiti || 1\-13|| aihike rAmamantraviniyoganiShedhaH aNimAdirbhajatyenaM yUnaM varavadhUriva | aihikeShu cha kAryeShu mahApatsu cha sarvadA || 10|| naiva yojyo rAmamantraH kevalaM mokShasAdhakaH | aihike hanUmatsmaraNavidhiH aihike samanuprApte mAM smaredrAmasevakam || 11|| yo rAmaM saMsmarennityaM bhaktyA manuparAyaNaH | tasyAhamiShTasaMsid.hdhyai dIkShito.asmi munIshvarAH || 12|| vA~nChitArthaM pradAsyAmi bhaktAnAM rAghavasya tu | sarvathA jAgarUko.asmi rAmakAryadhurandharaH || 13|| iti chaturtho.adhyAyaH | \section{pa~nchamo.adhyAyaH} rAmaShaDakSharasya mantrarAjatvaM sanakAdyA munayo hanUmantaM paprachChuH\-shrIrAmamantrArthamanubrUhIti || hanUmAn hovAcha\- sarveShu rAmamantreShu mantrarAjaH ShaDakSharaH | ekA dvividhA tredhA chaturdhA pa~nchadhA tathA || 1|| ShaTsaptadhA.aShTadhA chaiva bahudhA.ayaM vyavasthitaH | ShaDakSharasya mAhAtmyaM shivo jAnAti tattvataH || 2|| shrIrAmamantrarAjasya samyagartho.ayamuchyate | nArAyaNAShTAkShare cha shivapa~nchAkShare tathA || 3|| sArthakArNadvayaM rAmo ramante yatra yoginaH || mantrArthabubhutsayA munayaH pR^ichChantItyAha\-sanakAdyA iti | paprachChuH\-kiM tat? shrIrAmeti | tatprashnottaraM hanUmAn hovAcha | kimityatra\-bahUnAM rAmamantrANAM madhye ShaDakSharasya mantrarAjatvaM tArakatvAt, tArAdibahubIjayogato bahutvaM chinmAtragocharatvaM chAha\-sarveShviti || 1|| pa~nchAshadvarNatadvikR^itiyogato bahutvaM tadartharUpeNa brahmamAtratA chopapadyate iti || 2\-3|| rAmabIjArthaH rakAro vahnivachanaH prakAshaH paryavasyati || 4|| sachchidAnandarUpo.asya paramAtmArtha uchyate | vya~njanaM niShkalaM brahma prANo mAyeti cha svaraH || 5|| vya~njanaiH svarasaMyogaM viddhi tatprANayojanam | rephe jyotirmaye tasmAt kR^itamAkArayojanam || 6|| makAro.abhyudayArthatvAt sa mAyeti cha kIrtyate | so.ayaM bIjaM svakaM yasmAt samAyaM brahma chochyate || 7|| sabinduH so.api puruShaH shivasUryendurUpavAn | jyotistasya shikhArUpaM nAdaH saprakR^itirmataH || 8|| prakR^itiH puruShashchobhau samAyAdbrahmaNaH smR^itau | bindunAdAtmakaM bIjaM vahnisomakalA.a.atmakam || 9|| agnIShomAtmakaM rUpaM rAmabIje pratiShThitam | yathaiva vaTabIjasthaH prAkR^itashcha mahAn drumaH || 10|| tathaiva rAmabIjasthaM jagadetachcharAcharam | bIjoktamubhayArthatvaM rAmanAmani dR^ishyate || 11|| bIjaM mAyAvinirmuktaM paraM brahmeti kIrtyate | tatrAdau svabIjArthamAha\-rakAra iti | reti vya~njanaM vahnivachanaM, vahnigataheyAMshApAye vahneH chidvahnitvena prakAshamAtraM paryavasyati || 4|| asyArthastu sachchidAnandamAtraH paramAtmetyarthaH | vya~njanasya nirvisheShatvaM tatra svaravisheShayogataH savisheShatvaM chAha\-vya~njanamiti || 5|| etena kiM kR^itaM syAdityata Aha\-repha iti || 6|| tatra binduyojanaM abhyudayArthamityAha\-makAra iti | samAyashabdArthamAha\-so.ayamiti || 7|| bindunAdayogato jagatkAraNatAmetIyAha\-sabinduriti | yo bindunA manasA saha vartata iti sabinduH so.api puruSho jIvaH samaShTibindvadhikaraNashivasUryendurUpavAn bhavati | prakR^itisvarUpaM tu tasya puruShasya jyotiH prakAsha eva shikhAsvarUpaM \ldq{}turIyaM mUrdhni saMsthitaM\rdq{} iti shruteH | mUlAdiprakR^ityA saha vartata iti saprakR^itiH nAdopAdhikaH puruSho mataH || 8|| evaM prakR^itipuruShau samAyAt savisheShAt brahmaNaH sakAshAdvikalpitau iti smR^itau || 9|| evaM prakR^itipuruShakalanAkalitaM vishvaM rAmabIje pratiShThitaM ityatra dR^iShTAntaH vaTabIjAntargatavaTavR^ikShavat rAmabIjasthaM jagadityarthaH || 10|| upAdhiyogataH savisheShatvaM vastuto nirvisheShatvaM cha syAdityata Aha\-bIjoktamiti || 11|| dvyakSharArthaH muktidaM sAdhakAnAM cha makAro muktido mataH || 12|| mArUpatvAdato rAmo bhuktimuktiphalapradaH | Adyo rA tatpadArthaH syAnmakArastvampadArthavAn || 13|| tayoH saMyojanamasItyarthe tattvavido viduH | ekAkSharamantrArthamukttvA dvyakSharArthamAha\-muktidamiti || 12|| rephamakArayoH kAmAkAmadhiyAM bhuktimuktipradatvaM yujyate ityarthaH | rAmanAmno muktihetutvaM kathamityatra pratyagabhinnabrahmavAchakatvAt tat yujyata ityAha\-Adya iti || 13|| rAmAkSharAkhyatattvampadagatavAchyArthakalanA.apavAdAdhikaraNapratyagabhinnabrahmaNaH svAj~nAdidR^iShTiprasaktapratyakparavibhAgaikyakalanA.asambhavasamyajj~nAnato niShpratiyogikabrahmamAtratayA lakShitatvAt rAmapadArtho brahmaivetyarthaH, \ldq{}rAmaH satyaM paraM brahma rAmAt ki~nchinna vidyate\rdq{} iti smR^iteH || ShaDakSharArthaH namastvamartho vij~neyo rAmastatpadamuchyate || 14|| asItyarthe chaturthI syAdevaM mantreShu yojayet | ShaDakSharArthaprakaTanavyAjena tryakSharAdisarvamantrArthamAha\-nama iti || 14|| tryakSharAdimantrajAtaM tredhA vibhajya \ldq{}tattvamasi\rdq{} iti mahAvAkyArthayojanaM kartavyamityarthaH || rAmamantramAhAtmyaM tattvamasyAdivAkyaM tu kevalaM muktidaM yataH || 15|| bhuktimuktipradaM chaitattasmAdapyatirichyate | manuShveteShu sarveShAmadhikAro.asti dehinAm || 16|| mumukShUNAM viraktAnAM tathA chAshramavAsinAm | praNavatvAt sadA dhyeyo yatInAM cha visheShataH || rAmamantrArthavij~nAnI jIvanmukto na saMshayaH || 17|| \ldq{}tattvamasi\rdq{} ityAdimahAvAkyApekShayA asya sarvotkR^iShTatvamAha\-taditi || 15|| prANimAtrasya saptakoTimahAmantra(tvA)dhikR^itatve.api yatibhirasevitatvAt rAmamantrasya tu praNavasvarUpatvena tairapi grAhyamityAha\-manuShviti || 16|| mantrArthaj~nAnaphalamAha\-rAmamantrArtheti || 17|| vidyA.adhyayanaphalaM ya imAmupaniShadamadhIte so.agnipUto bhavati | sa vAyupUto bhavati | surApAnAt pUto bhavati | svarNasteyAt pUto bhavati | brahmahatyAt pUto bhavati | sa rAmamantrANAM kR^itapurashcharaNo rAmachandro bhavati || 18|| tadetadR^ichA.abhyuktam\- sadA rAmo.ahamasmIti tattvataH pravadanti ye | na te saMsAriNo nUnaM rAma eva na saMshayaH || OM satyamityupaniShat || 19|| upaniShatpArAyaNaphalamAha\-ya iti || 18|| yaduktaM tadetadR^ichA mantreNApyuktaM bhavatItyAha\-tadetadR^ichA.abhyuktamiti | prathamAdhyAyAdau \ldq{}rAma eva paraM brahmaM\rdq{} iti mantreNa yaH paramAtmA niShpratiyogikasvamAtratayA avashiShyate tattvataH so.ayaM rAmo.ahamasmIti ye sadA anubhUya yathoktAdhikAribhyaH pravadanti te rAma eva bhavantItyatra na hi saMshayo.asti | OM satyamityatra \ldq{}shrIrAmo brahma tArakaM\rdq{} ityuktatvAt | ityupaniShachChabdo rAmarahasyopaniShatsamAtyarthaH || 19|| iti pa~nchamo.adhyAyaH | shrIvAsudevendrashiShyopaniShadbrahmayoginA | rAmarahasyopaniShadvyAkhyAnaM likhitaM sphuTam || rAmarahasyopaniShadvyAkhyAnagranthavistaraH | aShTAshItyadhikenADhyadvishataM parikIrtitaH || iti shrImadIshAdyaShTottarashatopaniShachChAstravivaraNe chatuShpa~nchAshatsa~NkhyApUrakaM shrIrAmarahasyopaniShadvivaraNaM sampUrNam | OM bhadraM karNebhiH shruNuyAma devAH | bhadraM pashyemAkShabhiryajatrAH | sthiraira~NgaistuShTuvAMsastanUbhirvyashema devahitaM yadAyuH | svasti na indro vR^iddhashravAH | svasti naH pUShA vishvavedAH | svasti nastArkShyo ariShTanemiH | svasti no bR^ihaspatirdadhAtu || OM shAntiH shAntiH shAntiH || ## Encoded and proofread by Mrityunjay Pandey \medskip\hrule\obeylines Please send corrections to sanskrit@cheerful.com Last updated \today https://sanskritdocuments.org \end{document}