.. मेघदूत ( कालिदास) ..


          Meghaduuta
           Kalidasa's Cloud Messenger

Send corrections to Avinash Sathaye sohum@ms.uky.edu
OR Jost Gippert gippert@em.uni-frankfurt.de

 Puurvamegha 


 कश्चित् कान्ताविरहगुरुणा स्वाधिकारात्प्रमत्तः
 शापेनास्तङ्गमितमहिमा वर्षभोग्येण भर्तुः .
 यक्षश्चक्रे जनकतनयास्नानपुण्योदकेषु
 स्निग्धच्छायातरुषु वसतिं रामगिर्याश्रमेषु .. १..

 तस्मिन्नद्रौ कतिचिदबलाविप्रयुक्तः स कामी
 नीत्वा मासान् कनकवलयभ्रंशरिक्तप्रकोष्ठः .
 आषाढस्य प्र(श)थमदिवसे मेघमाश्लिष्टसानुं
 वप्रक्रीडापरिणतगजप्रेक्षणीयं ददर्श .. २..

 तस्य स्थित्वा कथमपि पुरः कौतुकाधानहेतोः
 अन्तर्बाष्पश्चिरमनुचरो राजराजस्य दध्यौ .
 मेघालोके भवति सुखिनोऽप्यन्यथावृत्ति चेतः
 कण्ठाश्लेषप्रणयिनि जने किं पुनर्दूरसंस्थे .. ३..

 प्रत्यासन्ने नभसि दयिताजीवितालम्बनार्थी
 जीमूतेन स्वकुशलमयीं हरयिष्यन् प्रवृत्तिम् .
 स प्रत्यग्रैः कुटजकुसुमैः कल्पितार्घाय तस्मै
 प्रीतः प्रीतिप्रमुखवचनं स्वागतं व्याजहार .. ४..

 धूमज्योतिः सलिलमरुतां संनिपातः क्व मेघः
 संदेशार्थाः क्व पटुकरणैः प्राणिभिः प्रापणीयाः .
 इत्यौत्सुक्यादपरिगणयन् गुह्यकस्तं ययाचे
 कामार्ता हि प्रकृतिकृपणाश्चेतनाचेतनेषु .. ५..

 जातं वंशे भुवनविदिते पुष्करावर्तकानां
 जानामि त्वां प्रकृतिपुरुषं कामरूपं मघोनः .
 तेनार्थित्वं त्वयि विधिवशाद्दूरबन्धुर्गतोऽहं
 याच्ञा मोघा वरमधिगुणे नाधमे लब्धकामा .. ६..

 संतप्तानां त्वमसि शरणं तत् पयोद प्रियायाः
 संदेशं मे हर धनपतिक्रोधविश्लेषितस्य .
 गन्तव्या ते वसतिरलका नाम यक्षेश्वराणां
 बाह्योद्यानस्थितहरशिरश्चन्द्रिकाधौतहर्म्या ७..

 त्वामारूढं पवनपदवीमुद्गृहीतालकान्ताः
 प्रेक्षिष्यन्ते पथिकवनिताः प्रत्ययादाश्वसन्त्यः .
 कः संनद्धे विरहविधुरां त्वय्युपेक्षेत जायां
 न स्यादन्योऽप्यहमिव जनो यः पराधीनवृत्तिः .. ८..

 मन्दं मन्दं नुदति पवनश्चानुकूलो यथा त्वां
 वामश्चायं नदति मधुरं चातकस्ते सगन्धः .
 गर्भाधानक्षणपरिचयान्नूनमाबद्धमालाः
 सेविष्यन्ते नयनसुभगं खे भवन्तं बलाकाः .. ९..

 तां चावश्यं दिवसगणनातत्परामेकपत्नीं
 अव्यापन्नामविहतगतिर्द्रक्ष्यसि भ्रातृजायाम् .
 आशाबन्धः कुसुमसदृशं प्रायशो ह्यङ्गनानां
 सद्यःपाति प्रणयि हृदयं विप्रयोगे रुणद्धि .. १०..

 कर्तुं यच्च प्रभवति महीमुच्छिलिन्ध्रामवन्ध्यां
 तच्छ्रुत्व अ ते श्रवणसुभगं गर्जितं मानसोत्काः .
 आ कैलासाद्बिसकिसलयच्छेदपाथेयवन्तः
 संपत्स्यन्ते नभसि भवतो राजहंसाः सहायाः .. ११..

 आपृच्छस्व प्रियसखममुं तुङ्गमालिङ्ग्य शैलं
 वन्द्यैः पुंसां रघुपतिपदैरङ्कितं मेखलासु .
 काले काले भवति भवतो यस्य संयोगमेत्य
 स्नेहव्यक्तिश्चिरविरहजं मुञ्चतो वाष्पमुष्णम् .. १२..

 मार्गं तावच्छृणु कथयतस्त्वत्प्रयाणानुरूपं
 संदेशं मे तदनु जलद श्रोष्यसि श्रोत्रपेयम् .
 खिन्नः खिन्नः शिखरिषु पदं न्यस्य गन्तासि यत्र
 क्षीनः क्षीणः परिलघु पयः स्रोतसं चोपभुज्य .. १३..

 अद्रेः शृङ्गं हरति पवनः किं स्विदित्युन्मुखीभिर्
 द्र्ष्टोत्साहच्चकितचकितं मुग्धसिद्धाङ्गनाभिः .
 स्थानादस्मात् सरसनिचुलादुत्पतोदङ्मुखः खं
 दिङ्नागानां पथि परिहरन् स्थूलहस्तावलेपान् .. १४..

 रत्नच्छायाव्यतिकर इव प्रेक्ष्यमेतत् पुरस्ताद्
 वल्मीकाग्रात् प्रभवति धनुष्खण्डमाखण्डलस्य .
 येन श्यामं वपुरतितरां कान्तिमापत्स्यते ते
 बर्हेणेव स्फुरितरुचिना गोपवेशस्य विष्णोः .. १५..

 त्वय्यायत्तं कृषिफलमिति भ्रूविलासानभिज्ञैः
 प्रीतिस्निग्धैर्जनपदवधूलोचनैः पीयमानः .
 सद्यःसीरोत्कषणसुरभि क्षेत्रमारुह्य मालं
 किंचित्पश्चाद्व्रज लघुगतिर्भूय एवोत्तरेण .. १६..

 त्वामासारप्रशमितवनोपप्लवं साधु मूर्ध्ना
 वक्ष्यत्यध्वश्रमपरिगतं सानुमानाम्रकूटः .
 न क्षुद्रोऽपि प्रथमसुकृतापेक्षया संश्रयाय
 प्राप्ते मित्रे भवति विमुखः किं पुनर्यस्तथोच्चैः .. १७..

 छन्नोपान्तः परिणतफलद्योतिभिः काननाम्रैः
 त्वय्यारूढे शिखरमचलः स्निग्धवेणीसवर्णे .
 नूनं यास्यत्यमरमिथुनप्रेक्षणीयमवस्थां
 मध्ये श्यामः स्तन इव भुवः शेषविस्तारपाण्डुः .. १८..

 स्थित्वा तस्मिन् वनचरवधूभुक्तकुञ्जे मुहूर्तं
 तोयोत्सर्गद्रुततरगतिस्तत्परं वर्त्म तीर्णः .
 रेवां द्रक्ष्यस्युपलविषमे विन्ध्यपादे विशीर्णां
 भक्तिच्छेदैरिव विरचितां भूतिमङ्गे गजस्य .. १९..

 तस्यास्तिक्तैर्वनगजमदैर्वासितं वान्तवृष्टिः
 जम्बूकुञ्जप्रतिहतरयं तोयमादाय गच्छेः .
 अन्तःसारं घन तुलयितुं नानिलः शक्ष्यति त्वां
 रिक्तः सर्वो भवति हि लघुः पूर्णता गौरवाय .. २०..

 नीपं दृष्ट्वा हरितकपिशं केषरैरर्धरूढैः
 आविर्भूतप्रथममुकुलाः कन्दलीश्चानुकच्छम् .
 जग्ध्वारण्येष्वधिकसुरभिं गन्धमाघ्राय चोर्व्याः
 सारङ्गास्ते जललवमुचः सूचयिष्यन्ति मार्गम् .. २१..

 उत्पश्यामि द्रुतमपि सखे मत्प्रियार्थं यियासोः
 कालक्षेपं ककुभसुरभौ पर्वते पर्वते ते .
 शुक्लापाङ्गैः सजलनयनैः स्वागतीकृत्य केकाः
 प्रत्युद्यातः कथमपि भवान् गन्तुमाशु व्यवस्येत् .. २२..

 पाण्डुच्छायोपवनवृतयः केतकैः सूचिभिन्नैः
 नीडारम्भैर्गृहबलिभुजामाकुलग्रामचैत्याः .
 त्वय्यासन्ने परिणतफलश्यामजम्बूवनान्ताः
 संपत्स्यन्ते कतिपयदिनस्थायिहंसा दशार्णाः .. २३..

 तेषं दिक्षु प्रथितविदिशालक्षणां राजधानीं
 गत्वा सद्यः फलमविकलं कामुकत्वस्य लब्धा .
 तीरोपान्तस्तनितसुभगं पास्यसि स्वादु यस्मात्
 सभ्रूभङ्गं मुखमिव पयो वेत्रवत्याश्चलोर्मि .. २४..

 नीचैराख्यं गिरिमधिवसेस्तत्र विश्रामहेतोः
 त्वत्संपर्कात् पुलकितमिव प्रौढपुष्पैः कदम्बैः .
 यः पण्यस्त्रीरतिपरिमलोद्गारिभिर्नागराणां
 उद्दामानि प्रथयति शिलावेश्मभिर्यौवनानि .. २५..

 विश्रान्तः सन् व्रज वननदीतीरजातानि सिञ्चन्न
 उद्यानानां नवजलकणैर्यूथिकाजालकानि .
 गण्डस्वेदापनयनरुजाक्लान्तकर्णोत्पलानां
 छायादानात् क्षणपरिचितः पुष्पलावीमुखानाम् .. २६..

 वक्रः पन्था यदपि भवतः प्रस्थितस्योत्तराशां
 सौधोत्सङ्गप्रणयविमुखो मा स्म भूरुज्जयिन्याः .
 विद्युद्दामस्फुरितचकितैस्तत्र पौराङ्गनानां
 लोलापाङ्गैर्यदि न रमसे लोचनैर्वञ्चितोऽसि .. २७..

 वीचिक्षोभस्तनितविहगश्रेणिकाञ्चीगुणायाः
 संसर्पन्त्याः स्खलितसुभगं दर्शितावर्तनाभेः .
 निर्विन्ध्यायाः पथि भव रसाभ्यन्तरः सन्निपत्य
 स्त्रीणामाद्यं प्रणयवचनं विभ्रमो हि प्रियेषु .. २८..

 वेणीभूतप्रतनुसलिलासावतीतस्य सिन्धुः
 पाण्डुच्छाया तटरुहतरुभ्रंशिभिर्जीर्णपर्णैः .
 सौभाग्यं ते सुभग विरहावस्थया व्यञ्जयन्ती
 कार्श्यं येन त्यजति विधिना स त्वयैवोपपाद्यः .. २९..

 प्राप्यावन्तीनुदयनकथाकोविदग्रामवृद्धान्
 पूर्वोद्दिष्टामनुसर पुरीं श्रीविशालां विशालाम् .
 स्वल्पीभूते सुचरितफले स्वर्गिणां गां गतानां
 शेषैः पुण्यैर्हृतमिव दिवः कान्तिमत् खण्डमेकम् .. ३०..

 दीर्घीकुर्वन् पटु मदकलं कूजितं सारसानां
 प्रत्यूषेषु स्फुटितकमलामोदमैत्रीकषायः .
 यत्र स्त्रीणां हरति सुरतग्लानिमङ्गानुकूलः
 शिप्रावातः प्रियतम इव प्रार्थनाचाटुकारः .. ३१..

 जालोद्गीर्णैरुपचितवपुः केशसंस्कारधूपैः
 बन्धुप्रीत्या भवनशिखिभिर्दत्तनृत्त्योपहारः .
 हर्म्येष्वस्याः कुसुमसुरभिष्वध्वखेदं नयेथा
 लक्ष्मीं पश्यंल्ललितवनितापादरागाङ्कितेषु .. ३२..

 (नीत्वा रात्रिं ललितवनितापादरागाङ्कितेषु .. ३२..)

 भर्तुः कण्ठच्छविरिति गणैः सादरं वीक्ष्यमाणः
 पुण्यं यायास्त्रिभुवनगुरोर्धाम चण्डीश्वरस्य .
 धूतोद्यानं कुवलयरजोगन्धिभिर्गन्धवत्याः
 तोयक्रीडानिरतयुवतिस्नानतिक्तैर्मरुद्भिः .. ३३..

 अप्यन्यस्मिञ् जलधर महाकालमासाद्य काले
 स्थातव्यं ते नयनविषयं यावदत्येति भानुः .
 कुर्वन् संध्याबलिपटहतां शूलिनः श्लाघनीयां
 आमन्द्राणां फलमविकलं लप्स्यसे गर्जितानाम् .. ३४..

 पादन्यासैः क्वणितरशनास्तत्र लीलावधूतै
 रत्नच्छायाखचितवलिभिश्चामरैः क्लान्तहस्ताः .
 वेश्यास्त्वत्तो नखपदसुखान् प्राप्य वर्षाग्रबिन्दून्
 आमोक्ष्यन्ते त्वयि मधुकरश्रेणिदीर्घान् कटाक्षान् .. ३५..

 पश्चादुच्चैर्भुजतरुवनं मण्डलेनाभिलीनः
 सांध्यं तेजः प्रतिनवजपापुष्परक्तं दधानः .
 नृत्यारम्भे हर पशुपतेरार्द्रनागाजिनेच्छां
 शान्तोद्वेगस्तिमितनयनं दृष्टभक्तिर्भवान्या .. ३६..

 गच्छन्तीनां रमणवसतिं योषितां तत्र नक्तं
 रुद्धालोके नरपतिपथे सूचिभेद्यैस्तमोभिः .
 सौदामिन्या कनकनिकषस्निग्धया दर्शयोर्वीं
 तोयोत्सर्गस्तनितमुखरो मा स्म भूर्विक्लवास्ताः .. ३७..

 तां कस्यां चिद् भवनवलभौ सुप्तपारावतायां
 नीत्वा रात्रिं चिरविलसनात् खिन्नविद्युत्कलत्रः .
 दृष्टे सूर्ये पुनरपि भवान् वाहयेदध्वशेषं
 मन्दायन्ते न खलु सुःऋदामभ्युपेतार्थकृत्याः .. ३८..

 तस्मिन् काले नयनसलिलं योषितां खण्डितानां
 शान्तिं नेयं प्रणयिभिरतो वर्त्म भानोस्त्यजाशु .
 प्रालेयास्रं कमलवदनात् सोऽपि हर्तुं नलिन्याः
 प्रत्यावृत्तस्त्वयि कररुधि स्यादनल्पाभ्यसूयः .. ३९..

 गम्भीरायाः पयसि सरितश्चेतसीव प्रसन्ने
 छायात्मापि प्रकृतिसुभगो लप्स्यते ते प्रवेशम् .
 तस्मात् तस्याः कुमुदविशदान्यर्हसि त्वं न धैर्यान्
 मोघीकर्तुं चटुलशफरोद्वर्तनप्रेक्षितानि .. ४०..

 तस्याः किं चित् करधृतमिव प्राप्तवानीरशाखं
 नीत्वा नीलं सलिलवसनं मुक्तरोधोनितम्बम् .
 प्रस्थानं ते कथमपि सखे लम्बमानस्य भावि
 ज्ञातास्वादो विवृतजघनां को विहातुं समर्थः .. ४१..

 त्वन्निष्यन्दोच्छ्वसितवसुधागन्धसंपर्करम्यः
 स्रोतोरन्ध्रध्वनितसुभगं दन्तिभिः पीयमानः .
 नीचैर्वास्यत्युपजिगमिषोर्देवपूर्वं गिरिं ते
 शीतो वायुः परिणमयिता काननोदुम्बराणाम् .. ४२..

 तत्र स्कन्दं नियतवसतिं पुष्पमेघीकृतात्मा
 पुष्पासारैः स्नपयतु भवान् व्योमगङ्गाजलार्द्रैः .
 रक्षाहेतोर्नवशशिभृता वासवीनां चमूनां
 अत्यादित्यं हुतवहमुखे संभ्र्तं तद् धि तेजः .. ४३..

 ज्योतिर्लेखावलयि गलितं यस्य बर्हं भवानी
 पुत्रप्रेम्णा कुवलयपदप्रापि कर्णे करोति .
 धौतापाङ्गं हरशशिरुचा पावकेस्तं मयूरं
 पश्चादद्रिग्रहणगुरुभिर्गर्जितैर्नर्तयेथाः .. ४४..

 आराध्यैनं शरवणभवं देवमुल्लङ्घिताध्वा
 सिद्धद्वन्द्वैर्जलकणभयाद्वीणिभिर्मुक्तमार्गः .
 व्यालम्बेथाः सुरभितनयालम्भजां मानयिष्यन्
 स्रोतोमूर्त्या भुवि परिणतां रन्तिदेवस्य कीर्तिम् .. ४५..

 त्वय्यादातुं जलमवनते शार्ङ्गिणो वर्णचौरे
 तस्याः सिन्धोः पृथुमपि तनुं दूरभावात् प्रवाहम् .
 प्रेक्षिष्यन्ते गगनगतयो नूनमावर्ज्य दृष्टीः
 एकं मुक्तागुणमिव भुवः स्थूलमध्येन्द्रनीलम् .. ४६..

 तामुत्तीर्य व्रज परिचितभ्रूलताविभ्रमाणां
 पक्ष्मोत्क्षेपादुपरिविलसत्कृष्णशरप्रभाणाम् .
 कुन्दक्षेपानुगमधुकरश्रीमुषामात्मबिम्बं
 पात्रीकुर्वन् दशपुरवधूनेत्रकौतूहलानाम् .. ४७..

 ब्रह्मावर्तं जनपदमधश्छायया गाहमानः
 क्षेत्रं क्षत्रप्रधनपिशुनं कौरवं तद् भजेथाः .
 राजन्यानां शितशरशतैर्यत्र गाण्डीवधन्वा
 धारापातैस्त्वमिव कमलान्यभ्यवर्षन्मुखानि .. ४८..

 हित्वा हालामभिमतरसां रेवतीलोचनाङ्कां
 बन्धुप्रीत्या समरविमुखो लाङ्गली याः सिषेवे .
 कृत्वा तासामभिगममपां सौम्य सारस्वतीनां
 अन्तःशुद्धस्त्वमपि भविता वर्णमात्रेण कृष्णः .. ४९..

 तस्माद् गच्छेरनुकनखलं शैलराजावतीर्णां
 जह्नोः कन्यां सगरतनयस्वर्गसोपानपङ्क्तिम् .
 गौरीवक्त्रभ्रुकुटिरचनां या विहस्येव फेनैः
 शंभोः केशग्रहणमकरोदिन्दुलग्नोर्मिहस्ता .. ५०..

 तस्याः पातुं सुरगज इव व्योम्नि पूर्वार्धलम्बी
 त्वं चेदच्छस्फटिकविशदं तर्कयेस्तिर्यगम्भः .
 संसर्पन्त्या सपदि भवतः स्रोतसि छाययासौ
 स्यादस्थानोपगतयमुनासङ्गमेवाभिरामा .. ५१..

 आसीनानां सुरभितशिलं नाभिगन्धैर्मृगाणां
 तस्या एव प्रभवमचलं प्राप्य गौरं तुषारैः .
 वक्ष्यस्यध्वश्रमविनयने तस्य शृङ्गे निषण्णः
 शोभां शुभ्रत्रिनयनवृषोत्खातपङ्कोपमेयाम् .. ५२..

 तं चेद् वायौ सरति सरलस्कन्धसङ्घट्टजन्मा
 बाधेतोल्काक्षपितचमरीबालभारो दवाग्निः .
 अर्हस्येनं शमयितुमलं वारिधारासहस्रैः
 आपन्नार्तिप्रशमनफलाः संपदो ह्युत्तमानाम् .. ५३..

 (ये त्वां मुक्तध्वनिमसहनाः कायभङ्गाय तस्मिन्
 दर्पोत्सेकादुपरि शरभा लङ्घयिष्यन्त्यलङ्घ्यम् .)

 ये संरम्भोत्पतनरभसाः स्वाङ्गभङ्गाय तस्मिन्
 मुक्ताध्वान सपदि शरभा लङ्घयेयुर्भवन्तम् .
 तान् कुर्वीथास्तुमुलकरकावृष्टिहासावकीर्णान्
 के वा न स्युः परिभवपदं निष्फलारम्भयत्नाः .. ५४..

 तत्र व्यक्तं दृषदि चरणन्यासमर्धेन्दुमौलेः
 शश्वत् सिद्धैरुपहृतबलिं भक्तिनम्रः परीयाः .
 यस्मिन् दृष्टे करणविगमादूर्ध्वमुद्धूतपापाः
 संकल्पन्ते स्थिरगणपदप्राप्तये श्रद्दधानाः .. ५५..

 शब्दायन्ते मधुरमनिलैः कीचकाः पूर्यमाणाः
 संसक्ताभिस्त्रिपुरविजयो गीयते किंनरीभिः .
 निर्ह्रादी ते मुरज इव चेत् कन्दरेषु ध्वनिः स्यात्
 सङ्गीतार्थो ननु पशुपतेस्तत्र भावी समग्रः .. ५६..

 प्रालेयाद्रेरुपतटमतिक्रम्य तांस्तान् विशेषान्
 हंसद्वारं भृगुपतियशोवर्त्म यत् क्रौञ्चरन्ध्रम् .
 तेनोदीचीं दिशमनुसरेस्तिर्यगायामशोभी
 श्यामः पादो बलिनियमनाभ्युद्यतस्येव विष्णोः .. ५७..

 गत्वा चोर्ध्वं दशमुखभुजोच्छ्वासितप्रस्थसंधेः
 कैलासस्य त्रिदशवनितादर्पणस्यातिथिः स्याः .
 शृङ्गोच्छ्रायैः कुमुदविशदैर्यो वितत्य स्थितः खं
 राशीभूतः प्रतिदिनमिव त्र्यम्बकस्याट्टहासः .. ५८..

 उत्पश्यामि त्वयि तटगते स्निग्धभिन्नाञ्जनाभे
 सद्यःकृत्तद्विरददशनच्छेदगौरस्य तस्य .
 शोभामद्रेः स्तिमितनयनप्रेक्षणीयां भवित्रीं
 अंसन्यस्ते सति हलभृतो मेचके वाससीव .. ५९..

 हित्वा तस्मिन्भुजगवलयं शंभुना दत्तहस्ता
 क्रीडाशैले यदि च विचरेत् पादचारेण गौरी .
 भङ्गीभक्त्या विरचितवपुः स्तम्भितान्तर्जलौघः
 सोपानत्वं कुरु मणितटारोहणायाग्रयायी .. ६०..

 तत्रावश्यं वलयकुलिशोद्धट्टनोग्दीर्णतोयं
 नेष्यन्ति त्वां सुरयुवतयो यन्त्रधारागृहत्वम् .
 ताभ्यो मोक्षस्तव यदि सखे घर्मलब्धस्य न स्यात्
 क्रीडालोलाः श्रवणपरुषैर्गर्जितैर्भाययेस्ताः .. ६१..

 हेमाम्भोजप्रसवि सलिलं मानसस्याददानः
 कुर्वन् कामात् क्षणमुखपटप्रीतिमैरावतस्य .
 धुन्वन्कल्पद्रुमकिसलयान्यंशुकानीव वातैः
 नानाचेष्टैर्जलद ललितैर्निर्विशेस्तं नगेन्द्रम् .. ६२..

 (धुन्वन् वातैः सजलपृषतैः कल्पवृक्षांशुकानि
 च्छायाभिन्नः स्फटिकविशदं निर्विशेः पर्वतं तम् .. ६२..)

 तष्योत्सङ्गे प्रणयिन इव स्रस्तगङ्गादुकूलां
 न त्वं दृष्ट्वा न पुनरलकां ज्ञास्यसे कामचारिन् .
 या वः काले वहति सलिलोद्गारमुच्चैर्विमाना
 मुक्ताजालग्रथितमलकं कामिनीवाभ्रवृन्दम् .. ६३..

 Uttaramegha 

 विद्युत्वन्तं ललितवनिताः सेन्द्रचापं सचित्राः
 सङ्गीताय प्रहतमुरजाः स्निग्धगम्भीरघोषम् .
 अन्तस्तोयं मणिमयभुवस्तुङ्गमभ्रंलिहाग्राः
 प्रासादास्त्वां तुलयितुमलं यत्र तैस्तैर्विशेषैः .. ६४..

 हस्ते लीलाकमलमलके बालकुन्दानुविद्धं
 नीता लोध्रप्रसवरजसा पाण्डुतामानने श्रीः .
 चूडापाशे नवकुरबकं चारु कर्णे शिरीषं
 सीमन्ते च त्वदुपगमजं यत्र नीपं वधूनाम् .. ६५..

 आनन्दोत्थं नयनसलिलं यत्र नान्यैर्निमित्तैः
 नान्यस्तापः कुसुमशरजादिष्टसंयोगसाध्यात् .
 नाप्यन्यस्मात्प्रणयकलहाद्विप्रयोगपपत्तिः
 वित्तेशानां न च खलु वयो यौवनादन्यदस्ति .. ६६..

 यस्यां यक्षाः सितमणिमयान्येत्य हर्म्यस्थलानि
 ज्योतिश्छायाकुसुमरचितान्युत्तमस्त्रीसहायाः .
 आसेवन्ते मधु रतिफलं कल्पवृक्षप्रसूतं
 त्वद्गम्भीरध्वनिषु शनकैः पुष्करेष्वाहतेषु .. ६७..

 मन्दाकिन्याः सलिलशिशिरैः सेव्यमाना मरुद्भिः
 मन्दाराणामनुतटरुहां छायया वारितोष्णाः .
 अन्वेष्टव्यैः कनकसिकतमुष्टिनिक्षेपगूढैः
 संक्रीडन्ते मणिभिरमरप्रार्थिता यत्र कन्याः .. ६८..

 नीवीबन्धोच्छ्वसितशिथिलं यत्र बिम्बाधराणां
 क्षौमं रागादनिभृतकरेष्वाक्षिपत्सु प्रियेषु .
 अर्चिष्टुङ्गानभिमुखमपि प्राप्य रत्नप्रदीपान्
 ह्रीमूढानां भवति विफलप्रेरणच्चूर्णमुष्टिः .. ६९..

 नेत्रा नीताः सततगतिना यद्विमानाग्रभूमीः
 आलेख्यानां नवजलकणैर्दोषमुत्पाद्य सद्यः .
 शङ्कास्पृष्टा इव जलमुचस्त्वादृशा जालमार्गैः
 धूमोद्गारानुकृतिनिपुणा जर्जरा निष्पतन्ति .. ७०..

 यत्र स्त्रीणां प्रियतमभुजालिङ्गनोच्छ्वासितानां
 अङ्गग्लानिं सुरतजनितां तन्तुजालावलम्बाः .
 त्वत्संरोधापगमविशदैश्चन्द्रपादैर्निशीथे
 व्यालुम्पन्ति स्फुटजललवस्यन्दिनश्चन्द्रकान्ताः .. ७१..

 अक्षय्यान्तर्भवननिधयः प्रत्यहं रक्तकण्ठैः
 उद्गायद्भिर्धनपतियशः किंनरैर्यत्र सार्धम् .
 वैभ्राजाख्यं विबुधवनितावारमुख्यासहाया
 बद्धालापा बहिरुपवनं कामिनो निर्विशन्ति .. ७२..

 गत्युत्कम्पादलकपतितैर्यत्र मन्दारपुष्पैः
 पत्रच्छेदैः कनककमलैः कर्णविभ्रंशिभिश्च .
 मुक्ताजालैः स्तनपरिसरश्छिन्नसूत्रैश्च हारैः
 नैशो मार्गः सवितुरुदये सूच्यते कामिनीनाम् .. ७३..

 मत्वा देवं धनपतिसखं यत्र साक्षाद् वसन्तं
 प्रायश्चापं न वहति भयान् मन्मथः षट्पदज्यम् .
 सभ्रूभङ्गप्रहितनयनैः कामिलक्ष्येष्वमोघैः
 तस्यारम्भश्चतुरवनिताविभ्रमैरेव सिद्धः .. ७४..

 वासश्चित्रं मधु नयनयोर्विभ्रमादेशदक्षं
 पुष्पोभ्देदं सह किसलयैर्भूषणानां विकल्पान् .
 लाक्षारागं चरणकमलन्यासयोग्यं च यस्याम्
 एकः सूते सकलमबलामण्डनं कल्पवृक्षः .. ७५..

 तत्रागारं धनपतिगृहानुत्तरेणास्मदीयं
 दूराल्लक्ष्यं सुरपतिधनुश्चारुणा तोरणेन .
 यस्योपान्ते कृतकतनयः कान्तय वर्धितो मे
 हस्तप्राप्यस्तबकनमितो बालमन्दारवृक्षः .. ७६..

 वापी चास्मिन् मरकतशिलाबद्धसोपानमार्गा
 हैमैश्छन्ना विकचकमलैः स्निग्धवैदूर्यनालैः .
 यस्यास्तोये कृतवसतयो मानसं संनिकृष्टं
 न ध्यास्यन्ति व्यपगतशुचस्त्वामपि प्रेक्ष्य हंसाः .. ७७..

 तस्यास्तीरे रचितशिखरः पेशलैरिन्द्रनीलैः
 क्रीडाशैलः कनककदलीवेष्टनप्रेक्षणीयः .
 मद्गेहिन्याः प्रिय इति सखे चेतसा कातरेण
 प्रेक्ष्योपान्तस्फुरिततडितं त्वां तमेव स्मरामि .. ७८..

 रक्ताशोकशः चलकिसलयः केसरश्चात्र कान्तः
 प्रत्यासन्नौ कुरबकवृतेर्माधवीमण्डपस्य .
 एकः सख्यास्तव सह मया वामपादाभिलाषी
 काङ्क्षत्यन्यो वदनमदिरां दोहदच्छद्मनास्याः .. ७९..

 तन्मध्ये च स्फटिकफलका काञ्चनी वासयष्टिः
 मूले बद्धा मणिभिरनतिप्रौढवंशप्रकाशैः .
 तालैः शिञ्जावलयसुभगैर्नर्तितः कान्तया मे
 यामध्यास्ते दिवसविगमे नीलकण्ठः सुहृद् वः .. ८०..

 एभिः साधो हृदयनिहितैर्लक्षणैर्लक्षयेथा
 द्वारोपान्ते लिखितवपुषौ शङ्खपद्मौ च दृष्ट्वा .
 क्षामच्छायं भवनमधुना मद्वियोगेन नूनं
 सूर्यापाये न खलु कमलं पुष्यति स्वामभिख्याम् .. ८१..

 गत्वा सद्यः कलभतनुतां शीघ्रसंपातहेतोः
 क्रीडाशैले प्रथमकथिते रम्यसाणौ निषण्णः .
 अर्हस्यन्तर्भवनपतितां कर्तुमल्पाल्पभासं
 खद्योतालीविलसितनिभां विद्युदुन्मेषदृष्टिम् .. ८२..

 तन्वी श्यामा शिखरदशना पक्वबिम्बाधरोष्ठी
 मध्ये क्षामा चकितहरिणीप्रेक्षणा निम्ननाभिः .
 श्रोणीभारादलसगमना स्तोकनम्रा स्तनाभ्यां
 या तत्र स्याद् युवतिविषये सृष्टिराद्येव धातुः .. ८३..

 तां जानीथाः परिमितकथां जीवितं मे द्वितीयं
 दूरीभूते मयि सहचरे चक्रवाकीमिवैकाम् .
 गाढोत्कण्ठा गुरुषु दिवसेष्वेषु गच्छत्सु बालां
 जातां मन्ये शिशिरमथितां पद्मिनीं वान्यरूपाम् .. ८४..

 नूनं तस्याः प्रबलरुदितोच्छूननेत्रं प्रियाया
 निःष्वासानामशिशिरतया भिन्नवर्णाधरोष्ठम् .
 हस्तन्यस्तं मुखमसकलव्यक्ति लम्बालकत्वाद्
 इन्दोर्दैन्यं त्वदनुसरणक्लिष्टकान्तेर्बिभर्ति .. ८५..

 आलोके ते निपतति पुरा सा बलिव्याकुला वा
 मत्सादृश्यं विरहतनु वा भावगम्यं लिखन्ती .
 पृच्छन्ती वा मधुरवचनां शारिकां पञ्जरस्थां
 कच्चित् भर्तुः स्मरसि रसिके त्वं हि तस्य प्रियेति .. ८६..

 उत्सङ्गे वा मलिनवसने सोम्य निक्षिप्य वीणां
 मद्गोत्राङ्कं विरचितपदं गेयमुद्गातुकामा .
 तन्त्रीमार्द्रां नयनसलिलैः सारयित्वा कथं चिद्
 भूयो भूयः स्वयमपि कृतां मूर्छनां विस्मरन्ती .. ८७..

 शेषान् मासान् विरहदिवसप्रस्थापितस्यावधेर्वा
 विन्यस्यन्ती भुवि गणनया देहलीदत्तपुष्पैः .
 (संयोगं)मत्सङ्गं वा हृदयनिहितारम्भमास्वादयन्ती
 प्रायेणैते रमणविरहेष्वङ्गनानां विनोदाः .. ८८..

 सव्यापारामहनि न तथा पीडयेन्मद्वियोगः
 शङ्के रात्रौ गुरुतरशुचं निर्विनोदां सखीं ते .
 मत्संदेशैः सुखयितुमलं पश्य साध्वीं निशीथे
 तामुन्निद्रामवनिशयनां सौधवातायनस्थः .. ८९..

 आधिक्षामां विरहशयने संनिषण्णैकपार्श्वां
 प्राचीमूले तनुमिव कलामात्रशेषां हिमांशोः .
 नीता रात्रिः क्षण इव मया सार्धमिच्छारतैर्या
 तामेवोष्णैर्विरहमहतीमश्रुभिर्यापयन्तीम् .. ९०..

 पादानिन्दोरमृतशिशिरान् जालमार्गप्रविष्टान्
 पूर्वप्रीत्या गतमभिमुखं संनिवृत्तं तथैव .
 चक्षुः खेदात् सलिलगुरुभिः पक्ष्मभिश्छादयन्तीं
 साभ्रेऽह्नीव स्थलकमलिनीं न प्रबुद्धां न सुप्ताम् .. ९१..

 निःश्वासेनाधरकिसलयक्लेशिना विक्षिपन्तीं
 शुद्धस्नानात् परुषमलकं नूनमागण्डलम्बम् .
 मत्संभोगः कथमुपनयेत् स्वप्नजोऽपीति निद्राम्
 आकाङ्क्षन्तीं नयनसलिलोत्पीडरुद्धावकाशाम् .. ९२..

 आद्ये बद्धा विरहदिवसे या शिखा दाम हित्वा
 शापस्यान्ते विगलितशुचा तां मयोद्वेष्टनीयाम् .
 स्पर्शद्विष्टामयमितनखेनासकृत् सारयन्तीं
 गण्डाभोगात् कठिनविषमामेकवेणीं करेण .. ९३..

 सा संन्यस्ताभरणमबला पेशलं धारयन्ती
 शय्योत्सङ्गे निहितमसकृद् दुःखदुःखेन गात्रम् .
 त्वामप्यस्रं नवजलमयं मोचयिष्यत्यवश्यं
 प्रायः सर्वो भवति करुणावृत्तिरार्द्रान्तरात्मा .. ९४..

 जाने सख्यास्तव मयि मनः संभ्र्तस्नेहमस्माद्
 इत्थंभूतां प्रथमविरहे तामहं तर्कयामि .
 वाचालं मां न खलु सुभगंमन्यभावः करोति
 प्रत्यक्षं ते निखिलमचिराद् भ्रातरुक्तं मया यत् .. ९५..

 रुद्धापाङ्गप्रसरमलकैरञ्जनस्नेहशून्यं
 प्रत्यादेशादपि च मधुनो विष्मृतभ्रूविलासम् .
 त्वय्यासन्ने नयनमुपरिस्पन्दि शङ्के मृगाक्ष्या
 मीनक्षोभाच्चलकुवलयश्रीतुलामेष्यतीति .. ९६..

 वामश्चास्याः कररुहपदैर्मुच्यमानो मदीयैः
 मुक्ताजालं चिरपरिचितं त्याजितो दैवगत्या .
 संभोगान्ते मम समुचितो हस्तसंवाहनानां
 यास्यत्यूरुः सरसकदलीस्तम्भगौरश्चलत्वम् .. ९७..

 तस्मिन् काले जलद यदि सा लब्धनिद्रासुखा स्याद्
 अन्वास्यैनां स्तनितविमुखो याममात्रं सहस्व .
 मा भूदस्याः प्रणयिनि मयि स्वप्नलब्धे कथं चित्
 सद्यः कण्ठच्युतभुजलताग्रन्थि गाढोपगूढम् .. ९८..

 तामुत्थाप्य स्वजलकणिकाशीतलेनानिलेन
 प्रत्याश्वस्तां सममभिनवैर्जालकैर्मालतीनाम् .
 विद्युद्गर्भः स्तिमितनयनां त्वत्सनाथे गवाक्षे
 वक्तुं धीरस्तनितवचनैर्मानिनीं प्रक्रमेथाः .. ९९..

 भर्तुर्मित्रं प्रियमविधवे विद्धि मामम्बुवाहं
 तत्संदेशैहृदयनिहितैरागतं त्वत्समीपम् .
 यो वृन्दानि त्वरयति पथि श्राम्यतां प्रोषितानां
 मन्द्रस्निग्धैर्ध्वनिभिरबलावेणिमोक्षोत्सुकानि .. १००..

 इत्याख्याते पवनतनयं मैथिलीवोन्मुखी सा
 त्वामुत्कण्ठोच्छ्वसितहृदया वीक्ष्य संभव्य चैव .
 श्रोष्यत्यस्मात् परमवहिता सौम्य सीमन्तिनीनां
 कान्तोदन्तः सुहृदुपनतः सङ्गमात्किंचिदूनः .. १०१..

 तामायुष्मन् मम च वचनादात्मनः चोपकर्तुं
 ब्रूयादेवं तव सहचरो रामगिर्याश्रमस्थः .
 अव्यापन्नः कुशलमबले पृच्छति त्वां वियुक्तः
 पूर्वाभाष्यं सुलभविपदां प्राणिनामेतदेव .. १०२..

 अङ्गेनाङ्गं प्रतनु तनुना गाढतप्तेन तप्तं
 सास्रेणाश्रुद्रुतमविरतोत्कण्ठमुत्कण्ठितेन .
 उष्णोच्छ्वासं समधिकतरोच्छ्वासिना दूरवर्ती
 सङ्कल्पैस्तैर्विशति विधिना वैरिणा रुद्धमार्गः .. १०३..

 शब्दाख्येयं यदपि किल ते यः सखीनां पुरस्तात्
 कर्णे लोलः कथयितुमभूदाननस्पर्शलोभात् .
 सोऽतिक्रान्तः श्रवणविषयं लोचनाभ्यामदृष्टः
 त्वामुत्कण्ठाविरचितपदं मन्मुखेनेदमाह .. १०४..

 श्यामास्वङ्गं चकितहरिणीप्रेक्षणे दृष्टिपातं
 वक्त्रच्छायां शशिनि शिखिनां बर्हभारेषु केशान् .
 उत्पश्यामि प्रतनुषु नदीवीचिषु भ्रूविलासान्
 हन्तैकस्मिन्क्वचिदपि न ते चण्दि साद्र्श्यमस्ति .. १०५..

 त्वामालिख्य प्रणयकुपिता धातुरागैः शिलायां
 आत्मानं ते चरणपतितं यावदिच्छामि कर्तुम् .
 अस्रैस्तावन् मुहुरुपचितैर्दृष्टिरालुप्यते मे
 क्रूरस्तस्मिन्नपि न सहते सङ्गमं नौ कृतान्तः .. १०६..

 मामाकाशप्रणिहितभुजं निर्दयाश्लेषहेतोः
 लब्धायास्ते कथमपि मया स्वप्नसंदर्शनेषु .
 पश्यन्तीनां न खलु बहुशो न स्थलीदेवतानां
 मुक्तास्थूलास्तरुकिसलयेष्वश्रुलेशाः पतन्ति .. १०७..

 धारासिक्तस्थलसुरभिणस्त्वन्मुखस्यास्य बाले
 दूरीभूतं प्रतनुमपि मां पञ्चबाणः क्षिणोति .
 धर्मान्तेऽस्मिन्विगणय कथं वासराणि व्रजेयुः
 दिक्संसक्तप्रविततघनव्यस्तसूर्यातपानि .. १०८..

 भित्त्वा सद्यः किसलयपुटान् देवदारुद्रुमाणां
 ये तत्क्षीरस्रुतिसुरभयो दक्षिणेन प्रवृत्ताः .
 आलिङ्ग्यन्ते गुणवति मया ते तुषाराद्रिवाताः
 पूर्वस्पृष्टं यदि किल भवेदङ्गमेभिस्तवेति .. १०९..

 संक्षिप्येत क्षण इव कथं दीर्घयामा त्रियामा
 सर्वावस्थास्वहरपि कथं मन्दमन्दातपं स्यात् .
 इत्थं चेतश्चटुलनयने दुर्लभप्रार्थनं मे
 गाढोष्माभिः कृतमशरणं त्वद्वियोगव्यथाभिः .. ११०..

 नन्वात्मानं बहु विगणयन्नात्मनैवावलम्बे
 तत् कल्याणि त्वमपि नितरां मा गमः कातरत्वम् .
 कस्यात्यन्तं सुखमुपनतं दुःखमेकान्ततो वा
 नीचैर्गच्छत्युपरि च दशा चक्रनेमिक्रमेण .. १११..

 शापान्तो मे भुजगशयनादुत्थिते शार्ङ्गपाणौ
 शेषान्मासान् गमय चतुरो लोचने मीलयित्वा .
 पश्चादावां विरहगुणितं तं तमात्माभिलाषं
 निर्वेक्ष्यावः परिणतशरच्चन्द्रिकासु क्षपासु .. ११२..

 भूयश्चाह त्वमपि शयने कण्ठलग्ना पुरा मे
 निद्रां गत्वा किमपि रुदती सस्वनं विप्रबुद्धा .
 सान्तर्हासं कथितमसकृत् पृच्छतश्च त्वया मे
 द्र्ष्टः स्वप्ने कितव रमयन् कामपि त्वं मयेति .. ११३..

 एतस्मान् मां कुशलिनमभिज्ञानदानाद् विदित्वा
 मा कौलीनाच्चकितनयने मय्यविश्वासिनी भूः .
 स्नेहानाहुः किमपि विरहे ध्वंसिनस्ते त्वभोगाद्
 इष्टे वस्तुन्युपचितरसाः प्रेमराशीभवन्ति .. ११४..

 आश्वास्यैवं प्रथमविरहोदग्रशोकां सखीं ते
 शैलादाशु त्रिनयन्वृषोत्खातकूटान्निवृत्तः .
 साभिज्ञानप्रहितकुशलैस्तद्वचोभिर्ममापि
 प्रातः कुन्दप्रसवशिथिलं जीवितं धारयेथाः .. ११५..

 कच्चित् सोम्य व्यवसितमिदं बन्धुकृत्यं त्वया मे
 प्रत्यादेशान्न  खलु भवतो धीरतां कल्पयामि .
 निःशब्दोऽपि प्रदिशसि जलं याचितश्चातकेभ्यः
 प्रत्युक्तं हि प्रणयिषु सतामीप्सितार्थक्रियैव .. ११६..

 एतत् कृत्वा प्रियमनुचितप्रार्थनावर्त्मनो मे
 सौहर्दाद् वा विधुर इति वा मय्यनुक्रोशबुद्ध्या .
 इष्टान् देशान् विचर प्रावृषा संभृतश्रीः
 मा भूदेवं क्षणमपि च ते विद्युता विप्रयोगः .. ११७..

 अध्वक्लान्तं प्रतिमुखगतं सानुमानाम्रकूटः
 तुङ्गेन त्वां जलद शिरसा वक्ष्यति श्लाघमानः .
 आसारेण त्वमपि शमयेस्तस्य नैदाघमग्निं
 सद्भावार्द्रः फलति न चिरेणोपकारो महत्सु .. ?..

 अम्भोबिन्दुग्रहणचतुरांश्चातकान् वीक्षमाणाः
 श्रेणीभूताः परिगणनया निर्दिशन्तो बलाकाः .
 त्वामासाद्य स्तनितसमये मानयिष्यन्ति सिद्धाः
 सोत्कम्पानि प्रियसहचरीसंभ्रमालिङ्गितानि .. ?..

 हारांस्तारांस्तरलगुटिकान् कोटिशः शङ्खशुक्तीः
 शष्पश्यामान् मरकतमणीनुन्मयूखप्ररोहान् .
 दृष्ट्वा यस्यां विपणिरचितान् विद्रुमाणां च भङ्गान्
 संलक्ष्यन्ते सलिलनिधयस्तोयमात्रावशेषाः .. ?..

 प्रद्योतस्य प्रियदुहितरं वत्सराजोऽत्र जह्रे
 हैमं तालद्रुमवनमभूदत्र तस्यैव राज्ञः .
 अत्रोद्भ्रान्तः किल नलगिरिः स्तम्भमुत्पाट्य दर्पाद्
 इत्यागन्तून् रमयति जनो यत्र बन्धूनभिज्ञाः .. ?..

 पत्त्रश्यामा दिनकरहयस्पर्धिनो यत्र वाहाः
 शैलोदग्रास्त्वमिव करिणो वृष्टिमन्तः प्रभेदात् .
 योधाग्रण्यः प्रतिदशमुखं संयुगे तस्थिवांसः
 प्रत्यादिष्टाभरणरुचयश्चन्द्रहासव्रणाङ्कैः .. ?..

 यत्रोन्मत्तभ्रमरमुखराः पादपा नित्यपुष्पा
 हंसश्रेणीरचितरशना नित्यपद्मा नलिन्यः .
 केकोत्कण्ठा भवनशिखिनो नित्यभास्वत्कलापा
 नित्यज्योत्स्नाः प्रतिहततमोवृत्तिरम्याः प्रदोषाः .. ?..

 अक्षय्यान्तर्भवननिधयः प्रत्यहं रक्तकण्ठैः
 उद्गायद्भिर्धनपतियशः किंनरैर्यत्र सार्धम् .
 वैभ्राजाख्यं विबुधवनितावारमुख्यासहाया
 बद्धालापा बहिरुपवनं कामिनो निर्विशन्ति .. ?..

 वासश्चित्रं मधु नयनयोर्विभ्रमादेशदक्षं
 पुष्पोद्भेदं सह किसलयैर्भूषणानं विकल्पम् .
 लाक्षारागं चरणकमलन्यासयोग्यं च यस्यां
 एकः सूते सकलमबलामण्डनं कल्पवृक्षः .. ?..

 स्निग्धाः सख्यः क्षणमपि दिवा तां न मोक्ष्यन्ति तन्वीं
 एकप्रख्या भवति हि जगत्यङ्गनानां प्रवृत्तिः .
 स त्वं रात्रौ जलद शयनासन्नवातायानस्थः
 कान्तां सुप्ते सति परिजने वीतनिद्रामुपेयाः .. ?..

 अन्वेष्टव्यामवनिशयने सन्निकीर्णैकपार्श्वां
 तत्पर्यन्तप्रगलितलवैश्छिन्नःआरैरिवास्रैः .
 भूयो भूयः कठिनविषमां सारयन्तीं कपोलाद्
 आमोक्तव्यामयमितनखेनैकवेणीं करेण .. ?..

 धारासिक्तस्थलसुरभिणस्त्वन्मुखस्यास्य बाले
 दूरीभूतं प्रतनुमपि मां पञ्चबाणः क्षिणोति .
 घर्मान्तेऽस्मिन् विगणय कथं वासराणि व्रजेयुः
 दिक्संसक्तप्रविततघनव्यस्तसूर्यातपानि .. ?..

 इत्याख्याते सुरपतिसखः शैलकुल्यापुरीषु
 स्थित्वा स्थित्वा धनपतिपुरीं वासरैः कैश्चिदाप .
 मत्वागारं कनकरुचिरं लक्षणैः पूर्वमुक्तैः
 तस्योत्सङ्गे क्षितितलगतां तां च दीनां ददर्श .. ?..

 तस्मादद्रेर्निगदितुमथो शीघ्रमेत्यालकायां
 यक्षागारं विगलितनिभं दिष्टचिह्नैर्विदित्वा .
 यत् संदिष्टं प्रणयमधुरं गुह्यकेन प्रयत्नात्
 तद्गेहिन्याः सकलमवदत् कामरूपी पयोदः .. ?..

 तत्संदेशं जलधरवरो दिव्यवाचाऽऽचचक्षे
 प्राणांस्तस्या जनहितरतो रक्षितुं यक्षवध्वाः .
 प्राप्योदन्तं प्रमुदितमनाः सापि तस्थौ स्वभर्तुः
 केषां न स्यादवितथफला प्रार्थना ह्युत्तमेषु .. ?..

 श्रुत्वा वार्त्तां जलदकथितां तां धनेशोऽपि सद्यः
 शापस्यान्तं सदयहृदयः संविधायास्तकोपः .
 संयोज्यैतौ विगलितशुचौ दंपती हृष्टचित्तौ
 भोगानिष्टानविरतसुखं भोजयामास शश्वत् .. ?..

 इत्थंभूतं सुरचितपदं मेघदूताभिधानं
 कामक्रीडाविरहितजने विप्रयोगे विनोदः .
 मेघस्यास्मिन्नतिनिपुणता बुद्धिभावः कवीनां
 नत्वार्यायाश्चरणकमलं कालिदासश्चकार .. ?..

This page uses Unicode utf-8 encoding for devanagari. Please set the fonts and languages setting in your web browser to display the correct Unicode font. Questions, comments:sanskrit@cheerful.com